Rig Veda 10.24.5: Mandala 10, Sukta 24, Mantra 5

Sukta 10.24

Rishi: Vimadá (contextual within the hymn)

Devata: Nāsatyau (Aśvins) with Viśve Devāḥ as witnessing collective

Chandas: Triṣṭubh (probable; unverified)

Samhita Patha (Devanagari)

विश्वे देवा अकृपन्त समीच्योर्निष्पतन्त्योः । नासत्यावब्रुवन्देवाः पुनरा वहतादिति ॥

Transliteration

víśve devā́ akṛpanta samīcyór níṣ-patantyoḥ | nā́satyāv abruvan devā́ḥ púnar ā́ vahatā́d íti ||

Translation

ఆ రెండు (శక్తులు) తమ సంయోగం నుండి ఉద్భవించి దూసుకుపోతుండగా, సమస్త దేవులు ఆందోళన చెందిరి. దేవులు నాసత్యులకు ఇలా అన్నారు— ‘దీనిని/వాటిని మళ్లీ తీసుకురండి.’

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• विश्वे: all
• विश्वे: कर्तृ
• Type: Adjective
• Root: विश्व (प्रातिपदिक) सर्व

• देवाः: the gods
• देवाः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• अकृपन्त: became agitated / were angered
• अकृपन्त: —
• Type: Verb
• Root: कृप् (धातु; ‘to be agitated/angry, to be moved’)

• समीच्यौः: of the two facing/meeting (ones)
• समीच्यौः: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Adjective
• Root: समीचि (प्रातिपदिक; ‘facing/turned towards, meeting’)

• निष्पतन्त्योः: of the two rushing out
• निष्पतन्त्योः: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Participle (Adjectival)
• Root: निष् + पत् (धातु; ‘to fly/fall, rush out’) → पतन्ती (कृदन्त)

• नासत्यौ: the two Nāsatyas (Aśvins)
• नासत्यौ: कर्तृ
• Type: Noun (proper/epithet)
• Root: नासत्य (प्रातिपदिक; अश्विनौ)

• अब्रुवन्: said
• अब्रुवन्: —
• Type: Verb
• Root: ब्रू (धातु; ‘to speak’)

• देवाः: the gods
• देवाः: कर्म (उक्तेः विषयः) / सम्भाव्य संबोधन
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• पुनः: again
• पुनः: —
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः (अव्यय)

• आ: hither, back
• आ: —
• Type: Indeclinable (preverb)
• Root: आ (उपसर्ग/अव्यय)

• वहतात्: let the two carry/bring
• वहतात्: —
• Type: Verb
• Root: वह् (धातु; ‘to carry, convey’)

• इति: thus
• इति: —
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)