Sukta 129
Sukta 10.129
Prajāpati Parameṣṭhin (traditionally ascribed for RV 10.129, Nā́sadīya)
Bhāva/Abhāva and the One (tad ekam) as the implicit absolute; not a single anthropomorphic devatā
Triṣṭubh
నాసదీయ సూక్తం సృష్టి ఆరంభ రహస్యాన్ని ధ్యానిస్తుంది; అస్తిత్వం–అనస్తిత్వం పుట్టకముందు “ఏముంది?” అనే ప్రశ్నకు సులభమైన నిశ్చయాన్ని తిరస్కరిస్తుంది. భేదరహితమైన ఆవరణ/అప్రకటన స్థితి నుంచి మనస్సు, ఆకాంక్షల తొలి కదలికల దాకా సూక్ష్మమైన పరిణామాన్ని సూచిస్తూ, జ్ఞాన పరిమితులను పదేపదే ప్రశ్నిస్తుంది. ఈ గీతం ఉద్దేశ్యం కఠినంగా సృష్టికథను చెప్పడం కాదు; పరమ తత్త్వమైన ‘తదేకం’ ఎదుట ఆశ్చర్యం, అన్వేషణ, భక్తిపూర్వక అజ్ఞేయవాదాన్ని పవిత్రం చేయడం.
Mantras
Mantra 1
नासदासीन्नो सदासीत्तदानीं नासीद्रजो नो व्योमा परो यत् । किमावरीवः कुह कस्य शर्मन्नम्भः किमासीद्गहनं गभीरम् ॥
అప్పుడు అసత్ లేదు, సత్ లేదు; ఆ సమయంలో అంతరిక్షం లేదు, దాని పైన దూర స్వర్గమూ లేదు. అన్నిటినీ కప్పింది ఏమి—ఎక్కడ, ఎవరి ఆశ్రయంలో? అది అంభస్—ఘనమైన, గూఢమైన, గంభీరమైన—మహా జలప్రళయమా?
Mantra 2
न मृत्युरासीदमृतं न तर्हि न रात्र्या अह्न आसीत्प्रकेतः । आनीदवातं स्वधया तदेकं तस्माद्धान्यन्न परः किं चनास ॥
అప్పుడు మృత్యువు లేదు, అమృతత్వమూ లేదు; రాత్రి గానీ పగలు గానీ అనే ఏ స్పష్ట సంకేతమూ లేదు. ఆ ఏకము—స్వధయా—శ్వాస లేకుండానే శ్వసించినట్లుండెను; దాని తప్ప మరేదీ అసలు లేదు.
Mantra 3
तम आसीत्तमसा गूळ्हमग्रेऽप्रकेतं सलिलं सर्वमा इदम् । तुच्छ्येनाभ्वपिहितं यदासीत्तपसस्तन्महिनाजायतैकम् ॥
ఆదిలో తమసును తమసే కప్పివేసింది; ఇదంతా అప్రకేతం, నిరాకార సలిల సముద్రమై ఉండెను. శూన్యమూ అగోచరమూ కప్పిన దానిలోనుండి—తపస్ మహిమచేత—ఆ ఏకము జన్మించింది.
Mantra 4
कामस्तदग्रे समवर्तताधि मनसो रेतः प्रथमं यदासीत् । सतो बन्धुमसति निरविन्दन्हृदि प्रतीष्या कवयो मनीषा ॥
ఆ (తత్) యొక్క ఆదిలో కామం (ఇచ్ఛ) ఉద్భవించింది—మనస్సు యొక్క మొదటి బీజం, అదే రేతః. కవులు మనీషాతో, హృదయంలో ప్రతీష్యా (అంతర్ముఖంగా అన్వేషిస్తూ), అసతిలో సత్కు బంధువు (సంబంధం)ను కనుగొన్నారు.
Mantra 5
तिरश्चीनो विततो रश्मिरेषामधः स्विदासी३दुपरि स्विदासी३त् । रेतोधा आसन्महिमान आसन्त्स्वधा अवस्तात्प्रयतिः परस्तात् ॥
వారి రశ్మి తిరశ్చీనంగా (అడ్డంగా) విస్తరించింది—అది కింద ఉన్నదా, పై ఉన్నదా? రేతోధా (బీజ-ధారకులు) ఉన్నారు; మహిమానులు (మహాశక్తులు) ఉన్నారు; స్వధా కింద, ప్రయతి (ముందుకు నడిపే ప్రేరణ) పరంగా ఉంది.
Mantra 6
को अद्धा वेद क इह प्र वोचत्कुत आजाता कुत इयं विसृष्टिः । अर्वाग्देवा अस्य विसर्जनेनाथा को वेद यत आबभूव ॥
ఎవరు నిజంగా తెలుసుకుంటారు? ఎవరు ఇక్కడ ప్రకటించగలరు—ఇది ఎక్కడి నుంచి జన్మించింది, ఈ విసృష్టి ఎక్కడి నుంచి వచ్చింది? దేవతలే ఈ సృష్టికి తరువాతివారు; అయితే ఇది మొదట ఎక్కడి నుంచి ఉద్భవించిందో ఎవరు తెలుసుకుంటారు?
Mantra 7
इयं विसृष्टिर्यत आबभूव यदि वा दधे यदि वा न । यो अस्याध्यक्षः परमे व्योमन्त्सो अङ्ग वेद यदि वा न वेद ॥
ఈ సృష్టి—ఎక్కడి నుండి అది ఉద్భవించిందో—అది ధారించబడిందా, లేక ధారించబడలేదా? దీనికి అధిక్షుడు పరమ వ్యోమంలో ఉన్నవాడు; అతడు నిశ్చయంగా తెలుసు—లేదా బహుశా అతడికూడా తెలియకపోవచ్చు.
Frequently Asked Questions
It is a philosophical hymn on the mystery of creation. It questions what existed before the cosmos and points to “tad ekam,” the One beyond being and non-being.
The verse highlights humility about ultimate origins. It suggests that creation’s beginning may be beyond ordinary knowledge and even beyond any describable ‘overseer’.
Kāma is not merely desire in a worldly sense; it indicates the first impulse or intention—the earliest stir of mind that allows differentiation and manifestation to begin.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.