Rig Veda Sukta 25
Mandala 1Sukta 2521 Mantras

Sukta 25

Sukta 1.25

Rishi

Śunaḥśepa Ājīgarti (traditional for this Varuṇa sequence)

Devata

Varuṇa

Chandas

Gāyatrī (3 pādas of 8 syllables typical in RV 1.25 opening)

ఈ సూక్తం వరుణుని పట్ల ఒప్పుకోలు మరియు కరుణా-విన్నపం: మనుషులు పదేపదే ఆయన ṛta (విశ్వ-నైతిక క్రమం)ను పాటించడంలో విఫలమైనా, కవి క్షమాపణ మరియు పునరుద్ధరణ కోరుతున్నాడు. వరుణుడు అన్నీ చూసే రక్షకుడిగా స్తుతించబడుతున్నాడు—ఏది జరిగిందో, ఏది ఇంకా మిగిలిందో ఆయనకు తెలుసు. చివరికి, వరుణుని బంధించే “పాశాల” (pāśa) నుండి విడుదల చేయమని ప్రసిద్ధ విన్నపం వస్తుంది, తద్వారా జీవితం స్వేచ్ఛలోను సత్యంలోను కొనసాగగలుగుతుంది.

Mantras

Mantra 1

यच्चिद्धि ते विशो यथा प्र देव वरुण व्रतम् । मिनीमसि द्यविद्यवि ॥

ఓ దివ్య వరుణా! మేము, నీ ప్రజలు, దినదినం నీ వ్రతాన్ని (ఆజ్ఞ/ఋతం) తగ్గిస్తూ—లంఘిస్తూ—ఉన్నా కూడా,

Mantra 2

मा नो वधाय हत्नवे जिहीळानस्य रीरधः । मा हृणानस्य मन्यवे ॥

మమ్మల్ని వధకు అప్పగించకు; కోపంతో ఉన్న శత్రువు దెబ్బకు మమ్మల్ని వదలకుము; అలాగే అవమానితుడి మన్యు—క్రోధం—కు కూడా మమ్మల్ని లోబరచకు.

Mantra 3

वि मृळीकाय ते मनो रथीरश्वं न संदितम् । गीर्भिर्वरुण सीमहि ॥

ఓ వరుణా! నీ మృళీక (అనుగ్రహం) కొరకు మేము మా మనస్సును—రథికుడు సుయోజిత అశ్వాన్ని జూచినట్లు—జూచుతాము; మరియు స్తుతివాక్యాలతో (గీర్భిః) నిన్ను సేవించి, అది నీ ఋత (సత్య-నియమ) క్రమంలో సరిగా నడిచేలా చేస్తాము.

Mantra 4

परा हि मे विमन्यवः पतन्ति वस्यइष्टये । वयो न वसतीरुप ॥

ఎందుకంటే నా విభిన్న/విక్షుబ్ధ కోపాలు నిజంగా దూరంగా ఎగిరిపోతున్నాయి, ఉత్తమ వసు (సమృద్ధి) కోరుతూ; పక్షులు తమ నివాసస్థానాల వైపు తిరిగివచ్చినట్లు—అలాగే జీవం ఋత విధానానికి లోబడి మళ్లీ శాంతి వైపు మరలుతుంది.

Mantra 5

कदा क्षत्रश्रियं नरमा वरुणं करामहे । मृळीकायोरुचक्षसम् ॥

ఎప్పుడు మేము వరుణుణ్ని—క్షత్ర-శ్రీ (రాజస తేజస్సు) కలిగిన ఆ నర-ఆత్మను—అతని మృళీక (కృప) కొరకు సమీపానికి తీసుకొస్తాము? అతడు ఉరు-చక్షస్ (విస్తృత దృష్టి) గలవాడు—మా సత్తా ఋత యొక్క రాజస అధిపత్యంలో స్థిరపడునట్లు.

Mantra 6

तदित्समानमाशाते वेनन्ता न प्र युच्छतः । धृतव्रताय दाशुषे ॥

వారు ఇద్దరూ అదే ఒక సిద్ధిని కోరుతారు; తమ ముందడుగుల గమనంలో ఎప్పుడూ తడబడరు—ఇష్టమైనదాని ప్రియుల వలె—ధృతవ్రతుడు (వరుణుడు) వైపు, యజ్ఞంలో తన్ను అర్పించే దాశుష్ (యజమాని) కొరకు.

Mantra 7

वेदा यो वीनां पदमन्तरिक्षेण पतताम् । वेद नावः समुद्रियः ॥

అంతరిక్షంలో ఎగిరే పక్షుల మార్గాన్ని ఆయన తెలుసు; సముద్రంలో సాగే నావల్నీ ఆయన తెలుసు—వరుణుడు, సర్వజ్ఞుడు, తన విశాల ఋత-వ్యవస్థలో సమస్త గమనాలను ధారించువాడు.

Mantra 8

वेद मासो धृतव्रतो द्वादश प्रजावतः । वेदा य उपजायते ॥

ధృతవ్రతుడు పన్నెండు మాసాలను తెలుసు—ప్రజావంతమైన ఆ ద్వాదశ; వాటి తరువాత జన్మించేదాన్నీ తెలుసు—వరుణుడు, ఋత విధానంలో కాలాన్నీ వికాస-క్రమాన్నీ కొలిచేవాడు.

Mantra 9

वेद वातस्य वर्तनिमुरोॠष्वस्य बृहतः । वेदा ये अध्यासते ॥

ఆయన వాయువు యొక్క మార్గాన్ని తెలుసుకొనును—ఆ విశాలమైన, ఉన్నతమైన, మహత్తరమైనదాని; అలాగే పైగా ఆసీనులైన వారినీ ఆయన తెలుసుకొనును. ఉన్నత ఆసనములను, ప్రాణ (జీవశ్వాస) గమనాన్ని సమ్యక్‌గా గ్రహించువాడు వరుణుడు.

Mantra 10

नि षसाद धृतव्रतो वरुणः पस्त्यास्वा । साम्राज्याय सुक्रतुः ॥

ధృతవ్రతుడైన వరుణుడు పస్త్యా (నివాసస్థానాలు) లో తన ఆసనాన్ని అధిష్ఠించాడు—సార్వభౌమ సామ్రాజ్యార్థం; ఆయన సుక్రతు, మా ధామాలలో ఋత యొక్క రాజ్యాన్ని స్థాపించువాడు.

Mantra 11

अतो विश्वान्यद्भुता चिकित्वाँ अभि पश्यति । कृतानि या च कर्त्वा ॥

అందుచేత చికిత్వాన్ (వివేకి) సమస్త అద్భుతాలను దర్శించును—చేయబడినవాటినీ, చేయవలసినవాటినీ; వరుణుని దృష్టి మా కర్మలను ఋతమార్గం వైపు నడిపించే ప్రకాశమగును.

Mantra 12

स नो विश्वाहा सुक्रतुरादित्यः सुपथा करत् । प्र ण आयूंषि तारिषत् ॥

సుక్రతు ఆదిత్యుడు మా కొరకు నిత్యం సుపథాన్ని కల్పించుగాక; మా ప్రాణశక్తులను ముందుకు నడిపి అవతలికి దాటించుగాక; మా సంవత్సరాలు మరింత పరిపూర్ణత వైపు విస్తరించుగాక.

Mantra 13

बिभ्रद्द्रापिं हिरण्ययं वरुणो वस्त निर्णिजम् । परि स्पशो नि षेदिरे ॥

వరుణుడు స్వర్ణిమ ద్రాపిని ధరించి, ప్రకాశమయ నిర్మలత యొక్క దీప్తిమంతమైన వస్త్రాన్ని ధరించుచున్నాడు; అతని చుట్టూ స్పశులు—జాగ్రత్తగా గమనించే కాపలాదారులు—ఆసీనులై, ఋతాన్ని పరిశీలించి రక్షిస్తారు.

Mantra 14

न यं दिप्सन्ति दिप्सवो न द्रुह्वाणो जनानाम् । न देवमभिमातयः ॥

అతనిని శత్రు-అన్వేషకులు పట్టలేరు; మనుష్యులలోని ద్రోహులు కూడా కాదు; అభిమాతయః—దాడిచేసే శక్తులు—ఆ దేవుని కూల్చలేవు; ఋతం స్థిరంగా ఉన్నచోట అసత్యానికి ఆధారం ఉండదు.

Mantra 15

उत यो मानुषेष्वा यशश्चक्रे असाम्या । अस्माकमुदरेष्वा ॥

మర్త్యుల మధ్య అసమాన యశస్సును నిర్మించువాడు—ఆ శక్తి మా అంతరాలలో, మా ఉదరాల/అంతఃకక్ష్యలలోనికి కూడా ప్రవేశించి, మాలోనూ అదే విస్తారమును మరియు ఋత (సత్య-నియమ) సమ్యక్తను స్థాపించుగాక.

Mantra 16

परा मे यन्ति धीतयो गावो न गव्यूतीरनु । इच्छन्तीरुरुचक्षसम् ॥

నా ధీతులు/చింతన-ప్రవాహాలు గోవులు మేతబాటల వెంట సాగినట్లు ముందుకు సాగుతున్నాయి; అవి ఉరుచక్షస్—విస్తృతదర్శి—ని కోరుతూ, ఆ మహాదృష్టి వైపు కదులుతున్నాయి; అక్కడ ఋత స్పష్టమై, మనస్సు తన నిజ మార్గాన్ని పొందుతుంది.

Mantra 17

सं नु वोचावहै पुनर्यतो मे मध्वाभृतम् । होतेव क्षदसे प्रियम् ॥

ఇప్పుడు మనం మళ్లీ సమస్వరంగా పలుకుదాం—నాకు మధురానందం తెచ్చిన ఆ స్థలంనుండి; యజ్ఞ హోతృవలె నీవు ప్రియరసాన్ని ఆస్వాదించు—అలాగే దివ్య మాధుర్యం వాక్కులోను హృదయంలోను మళ్లీ తిరిగి రాగాక.

Mantra 18

दर्शं नु विश्वदर्शतं दर्शं रथमधि क्षमि । एता जुषत मे गिरः ॥

ఇప్పుడు దర్శనీయమైనది—సర్వత్ర దర్శనీయమైనది; భూమిపై స్థాపితమైన రథమూ దర్శనీయమే. నా ‘గిరః’ (స్తుతి-వాక్యాలు) స్వీకరింపబడుగాక.

Mantra 19

इमं मे वरुण श्रुधी हवमद्या च मृळय । त्वामवस्युरा चके ॥

ఓ వరుణా, నా ఈ ‘హవ’ (ఆహ్వానం) వినుము; నేడు కూడా కరుణ చూపుము. నీ సహాయాన్ని కోరుతూ, నీ వైపే నేను మొగ్గుచున్నాను.

Mantra 20

त्वं विश्वस्य मेधिर दिवश्च ग्मश्च राजसि । स यामनि प्रति श्रुधि ॥

ఓ మేధిర (ప్రజ్ఞావంత) దేవా, నీవే సమస్తానికి—దివ్ (స్వర్గం) మరియు గ్మ (భూమి)—రెండింటికీ రాజువు. అందుచేత ఈ యామని (మార్గం/గతి) లో మా పట్ల కూడా వినుము.

Mantra 21

उदुत्तमं मुमुग्धि नो वि पाशं मध्यमं चृत । अवाधमानि जीवसे ॥

మమ్మల్ని అత్యున్నత బంధనంనుండి విడిపించు; మధ్యపు ఉచ్చు/పాశాన్ని కోసివేయి; దిగువ బంధనాలను సడలించు—మేము జీవించుటకై. ṛta యొక్క విశాలతలో జీవం మళ్లీ ప్రవహించుగాక; అజ్ఞానం, భయం అనే గ్రంథులనుండి ఆత్మను విముక్తం చేయి.

Frequently Asked Questions

It admits human failure to follow ṛta and asks Varuṇa for forgiveness, protection, and release from the bonds that come from wrongdoing and fear.

The “noose” symbolizes the binding consequences of falsehood and transgression. The hymn prays that Varuṇa will loosen these bonds so the person can return to truthful living.

It can be recited as a prayer of self-correction: acknowledge mistakes, resolve to act truthfully, and ask for inner release from guilt, anxiety, and harmful habits—especially at evening or during reflection.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App