Previous Verse
Next Verse

Shloka 6

सुग्रीवस्य शतवलि-प्रेषणम्

Sugriva’s Commission to Satavali for the Northern Search

कृतं हि प्रियमस्माकं राघवेण महात्मना।तस्य चेत्प्रतिकारोऽस्ति सफलं जीवितं भवेत्।।।।

kṛtaṃ hi priyam asmākaṃ rāghaveṇa mahātmanā | tasya cet pratikāro 'sti saphalaṃ jīvitaṃ bhavet ||

మహాత్ముడైన రాఘవుడు మనకు ప్రియమైన ఉపకారం చేశాడు. దానికి ప్రతిదానం చేసే మార్గం ఏదైనా ఉంటే, మన జీవితం సఫలమవుతుంది।

कृतम्done
कृतम्:
Kriya (क्रिया; भाव)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (PPP); नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; predicate ‘done’
हिindeed/for
हि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; हेतु/निश्चय
प्रियम्a kindness/favor
प्रियम्:
Karta (कर्ता; of passive predicate)
TypeNoun
Rootप्रिय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; ‘a kindness/what is dear’ as subject with ‘कृतम्’
अस्माकम्for us
अस्माकम्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी; बहुवचन; ‘for/of us’
राघवेणby Rama
राघवेण:
Karana (करण; agent/instrument in passive sense)
TypeNoun
Rootराघव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया; एकवचन
महात्मनाby the great-souled
महात्मना:
Karana (करण; राघव-विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहात्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया; एकवचन; विशेषण of ‘राघवेण’
तस्यfor him/of that
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध; for him/of that)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसक; षष्ठी; एकवचन
चेत्if
चेत्:
Sambandha (सम्बन्ध; condition)
TypeIndeclinable
Rootचेत् (अव्यय)
Formअव्यय; शर्तसूचक (conditional particle ‘if’)
प्रतिकारःrepayment/return help
प्रतिकारः:
Karta (कर्ता; of ‘अस्ति’)
TypeNoun
Rootप्रतिकार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन
अस्तिis/exists
अस्ति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट्-लकार (Present); प्रथमपुरुष; एकवचन; परस्मैपद
सफलम्fruitful
सफलम्:
Karta (कर्ता; जीवितम्-विशेषण)
TypeAdjective
Rootसफल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; विशेषण of ‘जीवितम्’
जीवितम्life
जीवितम्:
Karta (कर्ता; of ‘भवेत्’)
TypeNoun
Rootजीवित (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन
भवेत्would be/may become
भवेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative); प्रथमपुरुष; एकवचन; परस्मैपद

'You should not go beyond the north of Kuru. No living being can trespass it.

R
Rāma (Rāghava)

FAQs

Kṛtajñatā—remembering a benefit received and striving to repay it—is presented as dharmic conduct that makes one’s life ‘fruitful’.

Sugrīva motivates the vānara search parties to exert themselves in Sītā’s search by recalling Rāma’s prior help to their cause.

Gratitude and responsibility: the willingness to return a favor through committed action.