Previous Verse
Next Verse

Shloka 27

द्वितीयः सर्गः (Sarga 2): Sugriva’s Alarm and Hanuman’s Commission

शुद्धात्मानौ यदि त्वेतौ जानीहि त्वं प्लवङ्गम।व्याभाषितैर्वा विज्ञेया स्याद्दुष्टाऽदुष्टता तयोः।।

śuddhātmānau yadi tv etau jānīhi tvaṃ plavaṅgama | vyābhāṣitair vā vijñeyā syād duṣṭāduṣṭatā tayoḥ ||

హే ప్లవంగమా! వీరిద్దరూ శుద్ధాత్ములైతే నీవు తెలుసుకో; సంభాషణ ద్వారానే వారి దుష్టతా లేక అదుష్టతా స్పష్టంగా తెలిసిపోతుంది॥

शुद्धात्मानौpure-souled (two)
शुद्धात्मानौ:
कर्ता-विशेषण (Subject-qualifier)
TypeAdjective
Rootशुद्ध + आत्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; कर्मधारय-समास (शुद्धौ आत्मानौ ययोः)
यदिif
यदि:
सम्बन्ध (Condition marker)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formअव्यय; शर्त (if)
तुhowever/indeed
तु:
निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (contrast/emphasis)
एतौthese two
एतौ:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootएतद् (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन
जानीहिknow/recognize
जानीहि:
क्रिया (Main verb)
TypeVerb
Rootज्ञा (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd), एकवचन; परस्मैपद
त्वम्you
त्वम्:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
Formप्रथमा, एकवचन
प्लवङ्गमO monkey
प्लवङ्गम:
सम्बोधन (Address)
TypeNoun
Rootप्लवङ्गम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
व्याभाषितैःby their speech
व्याभाषितैः:
करण (Karaṇa/Instrument)
TypeNoun
Rootव्याभाषित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त; ‘by (their) speech/utterances’
वाor
वा:
सम्बन्ध/विकल्प (Disjunction)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय; विकल्प (disjunction: or)
विज्ञेयाshould be determined
विज्ञेया:
विधेय (Predicate necessity)
TypeVerb
Rootवि-ज्ञा (धातु)
Formतव्यत्/य-प्रत्ययान्त (gerundive); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘(दुष्टाऽदुष्टता) should be ascertained’
स्यात्would be
स्यात्:
क्रिया (Auxiliary verb)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद
दुष्टाevil
दुष्टा:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootदुष्ट (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त; ‘evil’ (first member of alternative pair)
अदुष्टताnon-evilness/goodness
अदुष्टता:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootअ + दुष्टता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नञ्-निषेध (non-evilness/goodness)
तयोःof the two
तयोः:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
Formषष्ठी, द्विवचन

Sugriva, lord of monkeys, extremely agitated at the sight of both Rama and Lakshmana, spoke to his minister:

S
Sugrīva
H
Hanumān
R
Rāma
L
Lakṣmaṇa

FAQs

Satya is approached through dialogue: dharma recommends testing intentions through respectful conversation rather than prejudice.

Sugrīva instructs Hanumān to determine whether the newcomers are trustworthy by speaking with them.

Discernment through speech (vāg-parīkṣā): judging character by words and manner.