Sarga 10

Verse 1

वाक्यमेतत्तु वैदेह्या व्याहृतं भर्तृभक्तया।श्रुत्वा धर्मे स्थितो रामः प्रत्युवाचाथ मैथिलीम्।।।।

భర్తృభక్తితో వైదేహి పలికిన ఈ మాటలను విని, ధర్మంలో స్థిరుడైన శ్రీరాముడు అప్పుడు మైథిలికి ప్రత్యుత్తరం పలికాడు।

Verse 2

हितमुक्तं त्वया देवि स्निग्धया सदृशं वचः।कुलं व्यपदिशन्त्या च धर्मज्ञे जनकात्मजे।।।।

హే దేవీ, ధర్మజ్ఞ జనకాత్మజా! స్నేహపూర్వకంగా, నీ కులమర్యాదను సూచిస్తూ నీవు పలికిన హితవాక్యం సముచితమూ శోభనమూ అయింది॥

Verse 3

किन्तु वक्ष्याम्यहं देवि त्वयैवोक्तमिदं वचः।क्षत्रियैर्धार्यते चापो नार्तशब्दो भवेदिति।।।।

కానీ హే దేవీ, నేను ఇదే చెప్పుదును—నీవే పలికిన మాట ఇది: క్షత్రియుడు ధనుస్సు ధరించినప్పుడు ఆర్తనాదం ఉండకూడదు॥

Verse 4

ते चार्ता दण्डकारण्ये मुनयस्संशितव्रताः।मां सीते स्वयमागम्य शरण्याश्शरणं गताः।।।।

హే సీతా! దండకారణ్యంలో బాధపడుతున్న దృఢవ్రత మునులు స్వయంగా నా వద్దకు వచ్చి, రక్షణనిచ్చగల నన్నే శరణంగా పొందారు॥

Verse 5

वसन्तो धर्मनिरता वने मूलफलाशनाः।न लभन्ते सुखं भीता राक्षसैः क्रूरकर्मभिः।।।।

వనంలో నివసిస్తూ, ధర్మనిష్ఠులై, మూలఫలాహారులైన మునులు—క్రూరకర్ములైన రాక్షసుల భయంతో సుఖాన్ని పొందలేకపోతున్నారు।

Verse 6

काले काले च निरता नियमैर्विविधैर्वने।भक्ष्यन्ते राक्षसैर्भीमैर्नरमांसोपजीविभिः।।।।

వనంలో కాలకాలమున వివిధ నియమవ్రతాలలో నిత్యనిరతులై ఉన్నప్పటికీ, నరమాంసోపజీవులైన భయంకర రాక్షసులు వారిని భక్షిస్తున్నారు।

Verse 7

ते भक्ष्यमाणा मुनयो दण्डकारण्यवासिनः।अस्मानभ्यवपद्येति मामूचुर्द्विजसत्तमा।।।।

దండకారణ్యవాసులైన ఆ మునులు భక్షింపబడుచుండగా, శ్రేష్ఠ ద్విజులు నన్ను ఇలా అన్నారు—“మాకు శరణమై, మమ్మును రక్షించుము।”

Verse 8

मया तु वचनं श्रुत्वा तेषामेवं मुखाच्च्युतम्।कृत्वा चरणशुश्रूषां वाक्यमेतदुदाहृतम्।।।।

వారి ముఖమునుండి వెలువడిన మాటలను విని, నేను వారి పాదములకు భక్తితో సేవా-ప్రణామము చేసి, అనంతరం ఈ వాక్యమును పలికితిని।

Verse 9

प्रसीदन्तु भवन्तो मे ह्रीरेषा हि ममातुला।यदीदृशैरहं विप्रैरुपस्थेयैरुपस्थितः।।।।

మీరు నాపై ప్రసన్నులగుడి. పూజ్యులైన ఇలాంటి బ్రాహ్మణ-మునుల వద్దకు నేను వెళ్లవలసినదే; వారు నన్నే సమీపించినందుకు నాకు అపారమైన లజ్జ కలుగుచున్నది।

Verse 10

किं करोमीति च मया व्याहृतं द्विजसन्निधौ।सर्वैरेतैस्समागम्य वागियं समुदाहृता।।।।

ద్విజుల సన్నిధిలో నేను—“నేను ఏమి చేయాలి?” అని పలికితిని. అప్పుడు వారు అందరూ కూడి ఒకే స్వరంతో ఈ మాటను పలికిరి.

Verse 11

राक्षसैर्दण्डकारण्ये बहुभिः कामरूपिभिः।अर्दितास्स्म दृढं राम भवान्नस्तत्र रक्षतु।।।।

హే రామా! దండకారణ్యంలో ఇష్టరూపధారులైన అనేక రాక్షసులు మమ్మల్ని ఘోరంగా బాధిస్తున్నారు; మీరు అక్కడ మమ్మల్ని రక్షించండి.

Verse 12

होमकालेषु सम्प्राप्ताः पर्वकालेषु चानघ।धर्षयन्ति सुदुर्धर्षा राक्षसाः पिशिताशनाः।।।।

హే అనఘా! హోమకాలములలోను పర్వదినములలోను ఆ అతి దుర్ధర్షులైన మాంసభక్షక రాక్షసులు వచ్చి మమ్మల్ని అవమానించి దాడి చేస్తారు.

Verse 13

राक्षसैर्धर्षितानां च तापसानां तपस्विनाम्।गतिं मृगयमाणानां भवान्नः परमा गतिः।।।।

రాక్షసులచే పీడింపబడిన మేము తపస్వులైన తాపసులు శరణం వెదుకుచున్నాము; మీరు మా పరమగతి, పరమాశ్రయం.

Verse 14

कामं तपःप्रभावेन शक्ता हन्तुं निशाचरान्।चिरार्जितं तु नेच्छामस्तपः खण्डयितुं वयम्।।3.10.14।।

తపశ్శక్తి ప్రభావంతో మేము నిశాచరులను సంహరించగలము; కాని దీర్ఘకాలంగా సంపాదించిన మా తపస్సును భంగం చేయదలచుకోము.

Verse 15

बहुविघ्नं तपो नित्यं दुश्चरं चैव राघव।तेन शापं न मुञ्चामो भक्ष्यमाणाश्च राक्षसैः।।।।

హే రాఘవా! తపస్సు నిత్యము అనేక విఘ్నములతో నిండినది, ఆచరించుటకు దుర్లభమైనది. అందుచేత రాక్షసులు మమ్మల్ని భక్షించినా మేము శాపాన్ని ప్రయోగించము॥

Verse 16

तदर्ध्यमानान्रक्षोभिर्दण्डकारण्यवासिभिः।रक्ष नस्त्वं सह भ्रात्रा त्वन्नाथा हि वयं वने।।।।

కాబట్టి దండకారణ్యంలో నివసించే రాక్షసులచే బాధింపబడుతున్న మమ్మల్ని నీవు నీ సహోదరునితో కూడ రక్షించుము. ఈ అరణ్యంలో నీవే మా నాథుడవు॥

Verse 17

मया चैतद्वचश्श्रुत्वा कार्त्स्न्येन परिपालनम्।ऋषीणां दण्डकारण्ये संश्रुतं जनकात्मजे।।।।

హే జనకనందిని, వారి మాటలు విని నేను దండకారణ్యంలో ఉన్న ఋషుల సంపూర్ణ పరిరక్షణను చేయుదునని ప్రతిజ్ఞ చేశాను।

Verse 18

संश्रुत्य च न शक्ष्यामि जीवमानः प्रतिश्रवम्।मुनीनामन्यथा कर्तुं सत्यमिष्टं हि मे सदा।।।।

ఒకసారి మాట ఇచ్చిన తరువాత, నేను జీవించి ఉండగా మునుల పట్ల ఆ ప్రతిజ్ఞను విరుద్ధంగా చేయలేను; సత్యమే నాకు ఎల్లప్పుడూ ప్రియము।

Verse 19

अप्यहं जीवितं जह्यां त्वां वा सीते सलक्ष्मणाम्।न तु प्रतिज्ञां संश्रुत्य ब्राह्मणेभ्यो विशेषतः।।।।

హే సీతా, నేను ప్రాణాన్నైనా విడిచిపెట్టగలను, లేదా లక్ష్మణునితో కూడ నిన్నైనా త్యజించగలను; కానీ ప్రత్యేకంగా బ్రాహ్మణులకు ఇచ్చిన ప్రతిజ్ఞను నేను భంగం చేయను।

Verse 20

तदवश्यं मया कार्यमृषीणां परिपालनम्।अनुक्तेनापि वैदेहि प्रतिज्ञाय तु किं पुनः।।।।

కాబట్టి హే వైదేహీ, ఋషుల పరిరక్షణను నేను తప్పక చేయవలసిందే—వారు అడగకపోయినా; ఇక నేను ప్రతిజ్ఞ చేసినప్పుడు మరింతగా చేయవలసిందే।

Verse 21

मम स्नेहाच्च सौहार्दादिदमुक्तंत्वयाऽनघे।परितुष्टोऽस्म्यहं सीते न ह्यनिष्टोऽनुशिष्यते।।।।

హే అనఘా సీతా, నాపై స్నేహం మరియు సౌహార్దంతో నీవు ఈ మాట చెప్పావు; నేను సంతోషించాను, ఎందుకంటే హానికరమైనది ఎవరూ నిజంగా ఉపదేశించరు।

Verse 22

सदृशं चानुरूपं च कुलस्य तव चात्मनः।सधर्मचारिणी मे त्वं प्राणेभ्योऽपि गरीयसी।।।।

నీ మాటలు నీ వంశానికీ నీ స్వభావానికీ తగినవిగా, సముచితంగా ఉన్నాయి। నీవు నా సహధర్మచారిణి; అందువల్ల నీవు నాకు ప్రాణాలకన్నా కూడా అధిక ప్రియమైనది।

Verse 23

इत्येवमुक्त्वा वचनं महात्मा सीतां प्रियां मैथिलराजपुत्रीम्।रामो धनुष्मान्सह लक्ष्मणेन जगाम रम्याणि तपोवनानि।।।।

ఇలా తన ప్రియమైన సీత—మైథిలరాజకుమారిని—ఉద్దేశించి పలికిన తరువాత, ధనుస్సుతో మహాత్ముడు రాముడు లక్ష్మణునితో కలిసి రమ్యమైన తపోవనాలకు వెళ్లెను।