Next Verse

Shloka 1

The Greatness of Prayāga

Merits of Māgha Rites and Northern River Fords

मार्कंडेय उवाच । शृणु राजन्प्रयागस्य माहात्म्यं पुनरेव तु । यच्छ्रुत्वा सर्वपापेभ्यो मुच्यते नात्र संशयः

mārkaṃḍeya uvāca | śṛṇu rājanprayāgasya māhātmyaṃ punareva tu | yacchrutvā sarvapāpebhyo mucyate nātra saṃśayaḥ

మార్కండేయుడు పలికెను—ఓ రాజా, ప్రయాగ మహాత్మ్యాన్ని మరల వినుము; దానిని వినినవాడు సమస్త పాపముల నుండి విముక్తుడగును—ఇందు సందేహము లేదు।

मार्कण्डेयःMarkandeya
मार्कण्डेयः:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootमार्कण्डेय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
शृणुlisten
शृणु:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√श्रु (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन
राजन्O king
राजन्:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन
प्रयागस्यof Prayaga
प्रयागस्य:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootप्रयाग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
माहात्म्यम्greatness/glory
माहात्म्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमाहात्म्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
पुनःagain
पुनः:
Sambandha (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formकाल/पुनरावृत्त्यर्थक अव्यय (adverb: again)
एवindeed
एव:
Sambandha (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक अव्यय (emphasis)
तुindeed/but
तु:
Sambandha (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/अन्वयार्थक अव्यय (particle: but/indeed)
यत्which
यत्:
Karma (Object of श्रुत्वा)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative)
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Purvakala (Prior action)
TypeIndeclinable
Root√श्रु (धातु) + त्वा (क्त्वा)
Formक्त्वान्त अव्ययीभावरूप कृदन्त (gerund/absolutive): having heard
सर्वपापेभ्यःfrom all sins
सर्वपापेभ्यः:
Apadana (Ablative source/अपादान)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + पाप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th/Ablative), बहुवचन; समासः—तत्पुरुषः (सर्वाणि पापानि)
मुच्यतेis freed
मुच्यते:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√मुच् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; कर्मणि प्रयोग (passive)
no/not
:
Sambandha (Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक अव्यय
अत्रhere/in this matter
अत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक अव्यय (locative adverb: here)
संशयःdoubt
संशयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसंशय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

Mārkaṇḍeya

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: adbhuta

Type: tirtha

Sandhi Resolution Notes: राजन्प्रयागस्य = राजन् + प्रयागस्य; यच्छ्रुत्वा = यत् + श्रुत्वा; नात्र = न + अत्र; पदच्छेदः: मार्कण्डेयः उवाच। शृणु राजन् प्रयागस्य माहात्म्यम् पुनः एव तु। यत् श्रुत्वा सर्वपापेभ्यः मुच्यते न अत्र संशयः।

M
Mārkaṇḍeya
K
King (Rājan)
P
Prayāga

FAQs

It states that merely hearing the māhātmya (sacred account) of Prayāga brings release from all sins, with no doubt.

The speaker is the sage Mārkaṇḍeya, and he addresses a king (rājan).

The verse emphasizes śravaṇa (devotional listening) as a powerful spiritual practice, presenting attentive hearing of sacred teachings as purifying and transformative.