Adhyaya 15
Bhumi KhandaAdhyaya 1522 Verses

Adhyaya 15

Signs at the Death of Sinners and the Approach of Yama’s Messengers

సోమశర్మ సుమనను అడుగుతాడు—పాపుల మరణ సమయంలో ఏ ఏ లక్షణాలు కనిపిస్తాయి? సుమన ఒక సిద్ధుని నుండి విన్నదాన్ని చెప్పుతానని చెప్పి, తరువాత పాపి చుట్టూ దిగజారిన వాతావరణం, అతని దుష్టాచారం, భైరవసదృశ భయంకర దండధారుల గర్జనలు, యమదూతలు కట్టివేసి కొట్టడం వంటి దృశ్యాలు వర్ణించబడతాయి. దొంగతనం, పరస్త్రీగమనం, పరధనాన్ని అన్యాయంగా అపహరించడం, ఇచ్చిన దానాన్ని వెనక్కి తీసుకోవడం, అర్హతలేకుండా దానం స్వీకరించడం వంటి పాపాలు పేర్కొనబడతాయి. మరణ సమయంలో పాపాలు ‘గొంతుకు’ ఎగసి రావడంతో ఊపిరాడకపోవడం, గొంతులో గరగర శబ్దం, వణుకు, ఆర్తనాదాలు, కుటుంబాన్ని పిలవడం, మూర్ఛ, మోహం కలుగుతాయి; చివరికి యమదూతలు అతన్ని అధోగతి మార్గంలోకి లాక్కెళ్తారు.

Shlokas

Verse 1

सोमशर्मोवाच । पापिनां मरणं भद्रे कीदृशैर्लक्षणैर्युतम् । तन्मे त्वं विस्तराद्ब्रूहि यदि जानासि भामिनि

సోమశర్ముడు అన్నాడు—హే భద్రే, పాపుల మరణము ఏ ఏ లక్షణములతో కూడి ఉంటుంది? నీవు తెలిసినదైతే, హే సుందరీ, నాకు విస్తారంగా చెప్పుము.

Verse 2

सुमनोवाच । श्रूयतामभिधास्यामि तस्मात्सिद्धाच्छ्रुतं मया । पापिनां मरणे कांत यादृशं लिंगमेव च

సుమనా చెప్పింది—హే ప్రియతమా, వినుము; ఆ సిద్ధుని నుండి నేను విన్నదాన్ని చెప్పుదును. పాపుల మరణసమయంలో కనబడే లక్షణమును కూడా వివరించుదును.

Verse 3

महापातकिनां चैव स्थानं चेष्टां वदाम्यहम् । विण्मूत्रामेध्यसंयुक्तां भूमिं पापसमन्विताम्

ఇప్పుడు నేను మహాపాతకుల నివాసస్థానమును, వారి ప్రవర్తనను చెప్పుదును—మలం, మూత్రం మరియు ఇతర అపవిత్రాలతో కలిసిన, పాపంతో నిండిన భూమి.

Verse 4

सतां प्राप्य सुदुष्टात्मा प्राणान्दुःखेन मुंचति । चांडालभूमिं संप्राप्य मरणं याति दुःस्थितः

సజ్జనుల సాంగత్యం పొందినప్పటికీ అత్యంత దుష్టచిత్తుడు దుఃఖంతో ప్రాణాలు విడుస్తాడు; చాండాలభూమికి చేరి దురవస్థలో మరణాన్ని పొందుతాడు।

Verse 5

गर्दभाचरितां भूमिं वेश्यागेहं समाश्रितः । कल्पपालगृहं गत्वा निधनायोपगच्छति

గాడిదలు తిరిగే భూమిని ఆశ్రయించి, వేశ్యాగృహంలో నివసించి, కల్పపాల (వేశ్యాలయపాలకుడు) ఇంటికి వెళ్లినవాడు వినాశం (మరణం) వైపు సాగుతాడు।

Verse 6

अस्थिचर्मनखैः पूर्णमाश्रितं पापकिल्बिषैः । तां प्राप्य च स दुष्टात्मा मृत्युं याति सुनिश्चितम्

ఎముకలు, చర్మం, గోర్లు నిండినదిగా, పాపమలంతో నిండిన ఆ స్థితి/స్థలాన్ని చేరి దుష్టాత్ముడు నిశ్చయంగా మరణాన్ని పొందుతాడు।

Verse 7

अन्यां पापसमाचारां प्राप्य मृत्युं स गच्छति । अथ चेष्टां प्रवक्ष्यामि दूतानां तु तमिच्छताम्

మరొక పాపాచారాన్ని ఆశ్రయించి అతడు మరణాన్ని చేరుతాడు. ఇక అతనిని కోరుకునే దూతల క్రియలను నేను వివరిస్తాను।

Verse 8

भैरवान्दारुणान्घोरानतिकृष्णान्महोदरान् । पिंगाक्षान्पीतनीलांश्च अतिश्वेतान्महोदरान्

అతడు భైరవులను వర్ణించాడు—వారు దారుణులు, ఘోరులు; కొందరు అత్యంత కృష్ణవర్ణులు, మహోదరులు; కొందరు పింగాక్షులు, పీత లేదా నీలవర్ణులు; మరికొందరు అత్యంత శ్వేతవర్ణులు, అయినా మహోదరులే।

Verse 9

अत्युच्चान्विकरालांश्च शुष्कमांसवसोपमान् । रौद्रदंष्ट्रान्करालांश्च सिंहास्यान्सर्पहस्तकान्

అతడు అత్యంత ఎత్తైన, వికరాళమైన భూతసమూహాలను చూచెను; అవి ఎండిన మాంసము, కొవ్వు వలె కనిపించెను; భయంకర దంష్ట్రలతో, ఘోరాకారములతో, సింహముఖములతో, సర్పసదృశ హస్తములతో ఉన్నవి।

Verse 10

सतान्दृष्ट्वा प्रकंपेत खिद्यते च मुहुर्मुहुः । शिवासंनादवद्घोरान्महारावान्महामते

ఆ భయంకరులను చూచి మనిషి కంపించును, మళ్లీ మళ్లీ వ్యాకులపడును, ఓ మహామతీ; వారి ఘోర మహారావములు శివా (నక్క) హూకారముల వలె భయంకరముగా వినిపించును।

Verse 11

मुंचंति दूतकाः सर्वे कर्णमूले तु तस्य हि । गले पाशैः प्रबद्ध्वा ते कटिं बद्ध्वा तथोदरे

ఆ దూతలందరు అతని చెవి మూలమున కొట్టుదురు; పాశములతో అతని గొంతును బిగించి, నడుమును మరియు ఉదరమును కూడా బంధించుదురు।

Verse 12

समाधृष्य निपात्यंते हाहेति वदते मुहुः । म्रियमाणस्य या चेष्टा तामेवं प्रवदाम्यहम्

పట్టుకొని బలంగా నెట్టి పడవేయుదురు; అతడు మళ్లీ మళ్లీ ‘హా హా!’ అని విలపించును. మరణించుచున్నవాని చలనలు, తడబాట్లు ఇట్లే అని నేను వివరిస్తున్నాను।

Verse 13

परद्रव्यापहरणं परभार्याविडंबनम् । ऋणं परस्य सर्वस्वं गृहीतं यत्तु पापिभिः

పరధనాపహరణము, పరస్త్రీని అవమానించుట/దూషించుట, మరియు ఋణమని చెప్పి పరుని సర్వస్వమును హరించుట—ఇవి పాపులు చేయు కర్మములు।

Verse 14

पुनर्नैव प्रदत्तं हि लोभास्वादविमोहतः । अन्यदेवं महापापं कुप्रतिग्रहमेव च

లోభం, విషయాస్వాదముల మోహముచేత ఒకసారి ఇచ్చిన దానాన్ని మళ్లీ ఇవ్వకూడదు. అలాగే కుప్రతిగ్రహము—అనర్హమైన దానగ్రహణము—ఇదికూడ మహాపాపమే.

Verse 15

कंठमायांति ते सर्वे म्रियमाणस्य तस्य च । यानिकानि च पापानि पूर्वमेव कृतानि च

ఆ వ్యక్తి మరణించుచుండగా అతని కంఠమునకు అవన్నీ వచ్చి చేరుతాయి—అతడు పూర్వమే చేసిన పాపకర్మలన్నీ.

Verse 16

आयांति कंठमूलं ते महापापस्य नान्यथा । दुःखमुत्पादयंत्येते कफबंधेन दारुणम्

అవి కంఠమూలమునకు చేరుతాయి—ఇది మహాపాపఫలమువల్లనే, ఇతరథా కాదు. కఫబంధనము అనే భయంకరమైన బంధముచేత అవి తీవ్రమైన దుఃఖాన్ని కలిగిస్తాయి.

Verse 17

पीडाभिर्दारुणाभिस्तु कंठो घुरघुरायते । रोदते कंपतेऽत्यर्थं मातरं पितरं पुनः

భయంకరమైన పీడలచేత అతని కంఠము ఘురఘురమని శబ్దముచేయును. అతడు ఏడ్చును, అత్యంతంగా వణుకును, మాతా పితరులను మళ్లీ మళ్లీ పిలుచును.

Verse 18

स्मरते भ्रातरं तत्र भार्यां पुत्रान्पुनःपुनः । पुनर्विस्मरणं याति महापापेन मोहितः

అక్కడ అతడు తన సోదరుని, భార్యను, కుమారులను మళ్లీ మళ్లీ స్మరించును; కాని మహాపాపమోహముచేత అతడు మరల మరల మరచిపోవుటకు లోనగును.

Verse 19

तस्य प्राणान गच्छंति बहुपीडासमाकुलाः । पतते कंपते चैव मूर्च्छते च पुनःपुनः

అనేక బాధలతో కలవరపడిన అతని ప్రాణాలు క్షీణించసాగుతాయి. అతడు పడిపోతాడు, వణుకుతాడు, మళ్లీ మళ్లీ మూర్ఛపడతాడు.

Verse 20

एवं पीडासमायुक्तो दुःखं भुंक्तेति मोहितः । तस्य प्राणाः सुदुःखेन महाकष्टैः प्रचालिताः

ఇలా బాధలతో నిండినవాడై, మోహగ్రస్తుడై దుఃఖాన్ని అనుభవిస్తాడు. తీవ్రమైన శోకం, మహా కష్టాలు అతని ప్రాణాలను కూడా కదిలించి త్రిప్పుతాయి.

Verse 21

अपानमार्गमाश्रित्य शृणु कांत प्रयांति ते । एवं प्राणी महामुग्धो लोभमोहसमन्वितः

అపాన మార్గమైన అధోగతిని ఆశ్రయించి—విను, ఓ ప్రియతమా—వారు ఆ దారినే వెళ్తారు. ఇలా ప్రాణి మహామూఢుడై లోభమోహాలతో నిండివుంటాడు.

Verse 22

नीयते यमदूतैस्तु तस्य दुःखं वदाम्यहम्

అతడు యమదూతలచే తీసుకుపోబడతాడు; అతని దుఃఖాన్ని నేను వివరిస్తాను.