Adhyaya 123

Verse 1

सिद्ध उवाच । श्रूयतामभिधास्यामि ज्ञानरूपं तवाग्रतः । ज्ञानस्य नास्ति वै देहो हस्तौ पादौ च चक्षुषी

సిద్ధుడు అన్నాడు—విను, నీ ముందే జ్ఞానస్వరూపాన్ని వివరిస్తాను. జ్ఞానానికి దేహం లేదు; చేతులు లేవు, పాదాలు లేవు, కన్నులు లేవు.

Verse 2

नासाकर्णौ न ज्ञानस्य नास्ति चैवास्थिसंग्रहः । केन दृष्टं तु वै ज्ञानं कानि लिंगानि तस्य वै

జ్ఞానానికి ముక్కు లేదు, చెవులు లేవు; ఎముకల నిర్మాణమూ లేదు. అయితే జ్ఞానం ఏద్వారా దర్శించబడుతుంది, దాని లక్షణాలు ఏమిటి?

Verse 3

आकारैर्वर्जितं नित्यं सर्वं वेत्ति स सर्ववित् । दिवाप्रकाशकः सूर्यो रात्रौ प्रकाशयेच्छशी

యెవడు నిత్యము ఆకారరహితుడై సమస్తమును ఎరుగునో, వాడే సర్వజ్ఞుడు. పగలు సూర్యుడు ప్రకాశింపజేయును, రాత్రి చంద్రుడు ప్రకాశింపజేయును.

Verse 4

गृहं प्रकाशयेद्दीपो लोकमध्ये स्थिता अमी । तत्पदं केन वै धाम्ना दृश्यते शृणु सत्तम

దీపము గృహమును ప్రకాశింపజేసినట్లు, ఈ ప్రకాశములు లోకమధ్య నిలిచియున్నవి. ఓ సత్తమా, వినుము—ఆ పరమపదము ఏ తేజస్సుతో దర్శనమగును?

Verse 5

न विंदंति हि मूढास्ते मोहिता विष्णुमायया । कायमध्ये स्थितं ज्ञानं ध्यानदीप्तमनौपमम्

విష్ణుమాయచే మోహితులైన ఆ మూఢులు దానిని గ్రహించరు. దేహమధ్య నిలిచిన ఆ అనుపమ జ్ఞానం ధ్యానముచే దీప్తమగును.

Verse 6

तत्पदं तेन दृश्येत चंद्रसूर्यादिभिर्न च । हस्तपादौ विना ज्ञानमचक्षुः कर्णवर्जितम्

ఆ పరమపదము దానిచేతనే దర్శనమగును; చంద్రసూర్యాదులచేత కాదు. ఆ జ్ఞానం చేతిపాదరహితం, నేత్రరహితం, కర్ణవర్జితం.

Verse 7

तस्य सर्वत्र गतिरस्ति सर्वं गृह्णाति पश्यति । सर्वमाघ्राति विप्रेंद्र शृणोत्येवं न संशयः

ఆయన గతి సర్వత్ర ఉంది; ఆయన సమస్తమును గ్రహించి సమస్తమును చూచును. ఓ విప్రేంద్రా, ఆయన సమస్తమును ఘ్రాణించును, అలాగే సమస్తమును వినును—సంశయము లేదు.

Verse 8

नास्ति ज्ञानसमो दीपः सर्वांधकारनाशने । स्वर्गे भूमौ च पाताले स्थाने स्थाने च दृश्यते

సర్వ అంధకారాన్ని నశింపజేయుటకు జ్ఞానంతో సమానమైన దీపము లేదు. అది స్వర్గంలో, భూమిలో, పాతాళంలో—ప్రతి స్థలమందు దర్శనమగును।

Verse 9

कायमध्ये स्थितं ज्ञानं न विंदंति कुबुद्धयः । ज्ञानस्थानं प्रवक्ष्यामि यस्माज्ज्ञानं प्रजायते

జ్ఞానం దేహమధ్యమే స్థితమై ఉన్నది; కాని కుబుద్ధులు దానిని కనుగొనరు. ఏ స్థానం నుండి జ్ఞానం జన్మించునో, ఆ జ్ఞానస్థానాన్ని నేను వివరించెదను।

Verse 10

प्राणिनां हृदये नित्यं निहितं सर्वदा द्विज । कामादीन्सुमहाभोगान्महामोहादिकांस्तथा

హే ద్విజా! ప్రాణుల హృదయమందు నిత్యముగా, సర్వదా, కామాది మహాభోగములు మరియు మహామోహాది స్థితులు నిలిచి ఉంటాయి।

Verse 11

विवेकवह्निना सर्वान्दिधक्षति सदैव यः । सर्वशांतिमयोभूत्वा इंद्रियार्थं प्रमर्द्दयेत्

వివేకాగ్నితో సర్వమును సదా దహించువాడు, సంపూర్ణ శాంతిమయుడై ఇంద్రియవిషయములను నియంత్రించవలెను।

Verse 12

ततस्तु जायते ज्ञानं सर्वतत्त्वार्थदर्शकम् । तत्त्वमूलमिदं ज्ञानं निर्मलं सर्वदर्शकम्

అప్పుడు సమస్త తత్త్వార్థములను దర్శింపజేయు జ్ఞానం జన్మించును. తత్త్వమూలమైన ఈ జ్ఞానం నిర్మలమై, సర్వదర్శకముగా ప్రకాశించును।

Verse 13

तस्माच्छांतिं कुरुष्व त्वं सर्वसौख्यप्रवर्द्धिनीम् । समः शत्रौ च मित्रे च यथात्मनि तथापरे

కాబట్టి నీవు శాంతిని ఆచరించు; అది సమస్త సుఖాలను వృద్ధి చేస్తుంది. శత్రువులోను మిత్రులోను సమబుద్ధిగా ఉండి, నిన్ను నీవు ఎలా చూస్తావో అలాగే ఇతరులను కూడా చూడు।

Verse 14

भव स्वनियतो नित्यं जिताहारो जितेंद्रियः । मैत्रं नैव प्रकर्तव्यं वैरं दूरे परित्यजेत्

నిత్యం స్వనియమంతో ఉండు; ఆహారంలో మితంగా ఉండి ఇంద్రియాలను జయించు. తొందరపడి స్నేహబంధం కట్టుకోకు; వైరం దూరంగా విడిచిపెట్టు।

Verse 15

निःसंगो निःस्पृहो भूत्वा एकांतस्थानमाश्रितः । सर्वप्रकाशको ज्ञानी सर्वदर्शी भविष्यसि

ఆసక్తి లేక, కోరికలేని వాడై ఏకాంతస్థానాన్ని ఆశ్రయించు. అప్పుడు నీవు సమస్తాన్ని ప్రకాశింపజేసే జ్ఞాని, సర్వదర్శి ప్రాజ్ఞుడవుతావు।

Verse 16

एकस्थानस्थितो वत्स त्रैलोक्ये यद्भविष्यति । वृत्तांतं वेत्स्यसि त्वं तु मत्प्रसादान्न संशयः

వత్సా, ఒకే స్థలంలో స్థిరంగా ఉండి త్రిలోకాల్లో ఏది జరగబోతుందో దాని వృత్తాంతమంతా నీవు తెలుసుకుంటావు. నా ప్రసాదంతో నీవు నిశ్చయంగా అన్నీ తెలుసుకుంటావు।

Verse 17

कुंजल उवाच । सिद्धेन तेन मे विप्र ज्ञानरूपं प्रकाशितम् । तस्य वाक्ये स्थितो नित्यं तद्भावेनापि भावितः

కుంజలుడు అన్నాడు—హే విప్రా, ఆ సిద్ధ మహాత్ముని ద్వారా నాకు జ్ఞానத்தின் సత్యస్వరూపం ప్రకాశించింది. నేను నిత్యం ఆయన వాక్యంలో స్థిరంగా ఉండి, ఆయన భావంతోనూ భావితుడనయ్యాను।

Verse 18

त्रैलोक्ये वर्त्तते यद्यदेकस्थाने स्थितो ह्यहम् । तत्तदेव प्रजानामि प्रसादात्तस्य सद्गुरोः

నేను ఒకే స్థలంలో నిలిచి ఉన్నప్పటికీ త్రిలోకములలో ఏది ఏది జరుగుతుందో అది అంతా యథాతథంగా తెలుసుకొంటాను—ఆ సద్గురువు కృపవల్ల।

Verse 19

एतत्ते सर्वमाख्यातमात्मवृत्तांतमेव हि । अन्यत्किं ते प्रवक्ष्यामि तद्ब्रूहि द्विजसत्तम

ఇదంతా నీకు చెప్పాను—ఇది నా స్వవృత్తాంతమే. ఇక నీకు నేను మరేమి చెప్పాలి? చెప్పు, ఓ ద్విజశ్రేష్ఠా।

Verse 20

च्यवन उवाच । कीरयोनिं कथं प्राप्तो भवाञ्ज्ञानवतां वरः । तन्मे त्वं कारणं ब्रूहि सर्वसंदेहनाशनम्

చ్యవనుడు అన్నాడు—జ్ఞానులలో శ్రేష్ఠుడవైన నీవు చిలుక యోనిని ఎలా పొందావు? దాని కారణాన్ని నాకు చెప్పు; అది నా సమస్త సందేహాలను నశింపజేయుగాక।

Verse 21

कुंजल उवाच । संसर्गाज्जायते पापं संसर्गात्पुण्यमेव हि । तस्माद्विवर्जयेच्छुद्धो भव्यं विरुद्धमेव च

కుంజలుడు అన్నాడు—సంగమువలన పాపము పుడుతుంది, సంగమువలన పుణ్యమూ కలుగుతుంది. కాబట్టి శుద్ధమనస్సు గలవాడు అనుచితమైనదీ, ధర్మవిరుద్ధమైనదీ అయిన సంగాన్ని విడిచిపెట్టాలి।

Verse 22

लुब्धकेनापि पापेन केनाप्येकः शुकः शिशुः । बंधयित्वा समानीतो विक्रयार्थं समुद्यतः

ఒక పాపిష్ఠ వేటగాడు ఒకే ఒక చిలుక పిల్లను కట్టి పట్టుకొని, వెంట తీసుకొని వచ్చి, అమ్మకానికి బయలుదేరాడు।

Verse 23

चाटुकांर सुरूपं तं पटुवाक्यं समीक्ष्य च । गृहीतो ब्राह्मणैकेन मम प्रीत्या समर्पितः

అతని చాటుకారితనాన్ని, సుందరరూపాన్ని, వాక్చాతుర్యాన్ని పరిశీలించి ఒక బ్రాహ్మణుడు అతనిని స్వీకరించి, నాపై ప్రేమతో నాకే అర్పించాడు.

Verse 24

ज्ञानध्यानस्थितो नित्यमहमेव द्विजोत्तम । समे बालस्वभावेन कौतुकात्करसंस्थितः

హే ద్విజోత్తమా! నేను నిత్యం జ్ఞానధ్యానాలలో స్థితుడనై ఉంటాను; సమతలస్థలంలో బాలస్వభావంతో, కేవలం కుతూహలంతో, చేతిపై నిలిచి ఉంటాను.

Verse 25

तस्य कौतुकवाक्यैर्वा मुग्धोऽहं द्विजसत्तम । शुकस्य पुत्ररूपस्य नित्यं तत्परमानसः

హే ద్విజసత్తమా! అతని కౌతుకవాక్యాలతో నేను మోహితుడనయ్యాను; శుకుని పుత్రరూపంగా కనిపించిన అతనిపైనే నా మనస్సు నిత్యం లీనమై ఉండేది.

Verse 26

मामेवं वदते सोपि ताततातेति आस्यताम् । स्नातुं गच्छ महाभाग देवमर्चय सांप्रतम्

నేను ఇలా చెప్పుతుండగా అతడూ—“తాత, తాత, కూర్చో” అని అన్నాడు. తరువాత—“మహాభాగా! ఇప్పుడు స్నానానికి వెళ్లి వెంటనే దేవుని అర్చన చేయి” అని చెప్పాడు.

Verse 27

इत्यादिचाटुकैर्वाक्यैर्मामेवं परिभाषयेत् । तस्यवाक्यविनोदेन विस्मृतं ज्ञानमुत्तमम्

ఇలాంటి చాటుకవాక్యాలతో అతడు నన్ను ఇలా సంభోదించేవాడు; అతని మాటల వినోదంతో నా ఉత్తమ జ్ఞానం కూడా మరచిపోయాను.

Verse 28

पुष्पार्थं फलभोगार्थं गतोहं वनमेव च । नीतः शुको बिडालेन मम दुःखस्य हेतवे

పుష్పార్థమునకును ఫలభోగార్థమునకును నేను అడవికే వెళ్లితిని; కాని పిల్లి శుకపక్షిని ఎత్తుకుపోయి—అదే నా దుఃఖహేతువైంది.

Verse 29

मम संसर्गिभिः सर्वैर्वयस्यैः साधुचारिभिः । बिडालेन हतः पक्षी तेनैव भक्षितो हि सः

నా సర్వ సహచరులైన సద్గుణసంపన్న మిత్రుల సమక్షంలో పిల్లి ఆ పక్షిని చంపింది; ఆ పిల్లియే దానిని భక్షించింది.

Verse 30

श्रुत्वा मृत्युं गतं विप्र शुकं तं चाटुकारकम् । महता दुःखभावेन असुखेनातिदुःखितः

హే విప్రా! చాటుకారుడైన శుకుడు మరణించాడని విని, అతడు మహా శోకభావంతో, గాఢమైన అసుఖంతో, అత్యంత దుఃఖితుడయ్యాడు.

Verse 31

तस्य दुःखेन मुग्धोस्मि तीव्रेणापि सुपीडितः । महता मोहजालेन बद्धोऽहं द्विजपुंगव

అతని దుఃఖముచేత నేను మోహితుడనై, దాని తీవ్రతచేత బాగా పీడితుడనయ్యాను. హే ద్విజపుంగవా! మహా మోహజాలములో నేను బద్ధుడనై ఉన్నాను.

Verse 32

प्रालपं रामचंद्रेति शुकराजेति पंडित । श्लोकराजेति तं विप्र मोहाच्चलितमानसः

మోహముచేత చలించిన మనస్సుతో అతడు ప్రలాపించుచూ—“రామచంద్రా!” “శుకరాజా!” అని, హే పండిత విప్రా! అతనిని “శ్లోకరాజా” అని కూడా పిలిచెను.

Verse 33

ततोऽहं दुःखसंतप्तः संजातः स्वेनकर्मणा । वियोगेनापि विप्रेंद्र शुकस्य शृणु सांप्रतम्

అప్పుడు నేను నా స్వకర్మఫలముచేత ఈ స్థితికి చేరి దుఃఖంతో దగ్ధుడనయ్యాను. ఓ విప్రేంద్రా, ఇప్పుడు శుకుని వియోగవృత్తాంతమును కూడా వినుము.

Verse 34

विस्मृतं तन्मया ज्ञानं सिद्धेनापि प्रकाशितम् । संस्मरञ्छोकसंतप्तस्तं शुकं चाटुकारकम्

సిద్ధముని ప్రకటించిన ఆ జ్ఞానమును కూడా నేను మరచిపోయాను. ఆ చాటుకార శుకుని స్మరించుచు నేను శోకంతో దగ్ధుడనవుతున్నాను.

Verse 35

वत्सवत्सेति नित्यं वै प्रलपञ्छृणु भार्गव । गद्यपद्यमयैर्वाक्यैः संस्कृताक्षरसंयुतैः

ఓ భార్గవా, అతడు నిత్యం ‘వత్స, వత్స’ అని పలుకుతూ ప్రలపించుట వినుము—గద్యపద్యమయ వాక్యములతో, సంస్కృతాక్షరసంయుతముగా.

Verse 36

त्वां विना कश्च मां वत्स बोधयिष्यति सांप्रतम् । कथाभिस्तु विचित्राभिः पक्षिराजप्रसाद्य माम्

ఓ వత్సా, నీవు లేక ఈ సమయంలో నన్నెవరు బోధింపగలరు? ఓ పక్షిరాజా, విచిత్ర కథలతో నన్ను ప్రసన్నుడిని చేసి కృపచేయుము.

Verse 37

अस्मिन्सुनिर्जनोद्याने विहाय क्व गतो भवान् । केन दोषेण लिप्तोस्मि तन्मे कथय सांप्रतम्

ఈ సునిర్జన ఉద్యానంలో నన్ను విడిచి నీవు ఎక్కడికి వెళ్లితివి? నేను ఏ దోషముచేత లిప్తుడనయ్యాను—అది ఇప్పుడే చెప్పుము.

Verse 38

एवंविधैरहं वाक्यैः करुणैस्तैस्तु मोहितः । एवमादि प्रलप्याहं शोकेनापि सुपीडितः

అటువంటి కరుణామయ వాక్యాలతో నేను మోహితుడనయ్యాను. ఈ విధంగా విలపిస్తూ శోకంతో తీవ్రంగా పీడితుడనయ్యాను.

Verse 39

मृतोहं तेन मोहेन तद्भावेनापि मोहितः । मरणे यादृशो भावो मतिश्चासीच्च यादृशी

ఆ మోహం వల్ల నేను మరణించినవాడినైపోయాను; అదే భావంతో మరల మోహితుడనయ్యాను. మరణ సమయంలో ఏ భావమో, అలానే నా మతి మరియు ప్రవృత్తి అయ్యాయి.

Verse 40

तादृशेनापि भावेन जातोऽहं द्विजसत्तम । गर्भवासो मया प्राप्तो ज्ञानस्मृतिविधायकः

హే ద్విజశ్రేష్ఠా! అటువంటి భావంతోనే నేను జన్మించాను; జ్ఞానం మరియు స్మృతిని ప్రసాదించే గర్భవాసాన్ని నేను పొందాను.

Verse 41

स्मृतं पूर्वकृतं कर्म स्वयमेव विचेष्टितम् । मया पापेन मूढेन किं कृतं ह्यकृतात्मना

నేను పూర్వం చేసిన కర్మను స్మరించాను—దాన్ని నేను స్వయంగా తెలిసి చేసి ఉన్నాను. పాపి, మూర్ఖుడు, అసంయతాత్ముడైన నేను ఏమి చేసితిని!

Verse 42

गर्भयोगसमारूढः पुनस्तं चिंतयाम्यहम् । तेन मे निर्मलं ज्ञानं जातं वै सर्वदर्शकम्

గర్భయోగంలో మళ్లీ స్థితుడనై నేను మరల ఆయనను ధ్యానిస్తున్నాను. దాని వల్ల నాలో నిర్మలమైన, సర్వదర్శక జ్ఞానం ఉద్భవించింది.

Verse 43

गुरोस्तस्य प्रसादाच्च प्राप्तं वै ज्ञानमुत्तमम् । तस्यवाक्योदकैः स्वच्छैः कायस्य मलमेव च

ఆ గురువు అనుగ్రహంతో నిశ్చయంగా పరమ జ్ఞానం లభిస్తుంది; గురువు నిర్మల జలంలాంటి వాక్యాలతో దేహమలినత కూడా నెమ్మదిగా కడుగబడినట్లవుతుంది।

Verse 44

सबाह्याभ्यंतरं विप्र क्षालितं निर्मलं कृतम् । तिर्यक्त्वं च मया प्राप्तं शुकजातिसमुद्भवम्

హే విప్రా! నేను బాహ్యంగా, అంతర్గతంగా కడుగబడి నిర్మలుడనయ్యాను; అలాగే శుకజాతి నుండి ఉద్భవించిన తిర్యక్జన్మం (పశుజన్మం) కూడా పొందాను।

Verse 45

शुकस्य ध्यानभावेन मरणे समुपस्थिते । तस्मिन्काले मृतो विप्र तद्भावेनापि भावितः

శుకుని ధ్యానభావశక్తితో మరణం సమీపించినప్పుడు, ఆ విప్రుడు అదే సమయంలో దేహం విడిచాడు; అతని చైతన్యం ఆ ధ్యానస్థితితోనే పూర్తిగా రూపుదిద్దుకుంది।

Verse 46

तादृशोऽस्मि पुनर्जातः शुकरूपो महीतले । मरणे यादृशो भावः प्राणिनां परिजायते

అదేవిధంగా నేను భూమిపై శూకరరూపంగా మళ్లీ జన్మించాను; ఎందుకంటే ప్రాణులకు మరణకాలంలో ఏ భావం కలుగుతుందో, దానికి అనుగుణంగానే తదుపరి జన్మ ఏర్పడుతుంది।

Verse 47

तादृशाः स्युस्तु सत्वास्ते तद्रूपास्तत्परायणाः । तद्गुणास्तत्स्वरूपास्ते भावभूता भवंति हि

ఆ జీవులు ధ్యేయవస్తువులానే మారుతారు—అదే రూపం దాల్చి, దానిలోనే పరాయణులై; దాని గుణాలు, స్వరూపం స్వీకరించి; ఆ భావమే స్వభావమై నిజంగా అదే స్థితిలో నిలుస్తారు।

Verse 48

मृत्यकालस्य विप्रेंद्र भावेनापि न संशयः । अतुलं प्राप्तवाञ्ज्ञानमहमत्र महामते

హే విప్రేంద్రా! మరణకాల విషయములో అంతర్భావములోనైనా సందేహము లేదు. హే మహామతీ! ఇక్కడ నేను అతుల జ్ఞానమును పొందితిని.

Verse 49

तेन सर्वं विपश्यामि यद्भूतं यद्भविष्यति । वर्तमानं महाप्राज्ञ ज्ञानेनापि महामते

ఆ (జ్ఞానశక్తి) వలన నేను సమస్తమును స్పష్టముగా దర్శించుచున్నాను—గతమును, భవిష్యత్తును, వర్తమానమును. హే మహాప్రాజ్ఞా, హే మహామతీ! జ్ఞానముచేతనే.

Verse 50

सर्वं विदाम्यहं ह्यत्र संस्थितोपि न संशयः । तारणाय मनुष्याणां संसारे परिवर्तताम्

నేను ఇక్కడ నిలిచి ఉన్నప్పటికీ సమస్తమును తెలుసుకొనుచున్నాను—ఇందులో సందేహము లేదు. సంసారములో తిరుగుచున్న మనుష్యుల తారణార్థమే ఇది.

Verse 51

नास्ति तीर्थं गुरुसमं बंधच्छेदकरं द्विज । एतत्ते सर्वमाख्यातं शृणु भार्गवनंदन

హే ద్విజా! బంధనములను ఛేదించు గురువుతో సమానమైన తీర్థము లేదు. ఇవన్నీ నీకు చెప్పితిని; ఇప్పుడు వినుము, హే భార్గవనందనా!

Verse 52

यत्त्वया पृच्छितं विप्र तत्ते सर्वं प्रकाशितम् । स्थलजाच्चोदकात्सर्वं बाह्यं मलं प्रणश्यति

హే విప్రా! నీవు అడిగినదంతయు నీకు పూర్తిగా ప్రకాశింపబడినది. జలమువలన స్థలస్పర్శాదిజన్యమైన సమస్త బాహ్య మలము నశించును.

Verse 53

जन्मांतरकृतान्पापान्गुरुतीर्थं प्रणाशयेत् । संसारतारणायैव जंगमं तीर्थमुत्तमम्

గురు-తీర్థము పూర్వజన్మలలో చేసిన పాపాలను నశింపజేస్తుంది. సంసారసముద్రం దాటించుటకు ఈ జంగమ (జీవంత) తీర్థమే పరమోత్తమం.

Verse 54

विष्णुरुवाच । शुक एवं महाप्राज्ञश्च्यवनाय महात्मने । तत्त्वं प्रकाशयित्वा तु विरराम नृपोत्तम

విష్ణువు పలికెను: ఓ నృపోత్తమా! మహాప్రాజ్ఞుడైన శుకుడు మహాత్ముడైన చ్యవనునికి తత్త్వాన్ని ప్రకాశింపజేసి తరువాత మౌనమయ్యెను.

Verse 55

एतत्ते सर्वमाख्यातं जंगमं तीर्थमुत्तमम् । वरं वरय भद्रं ते यत्ते मनसि वर्त्तते

ఈ జంగమ పరమోత్తమ తీర్థము గురించి నీకు సమస్తమును చెప్పితిని. ఇప్పుడు వరము కోరుము; నీకు మంగళం కలుగుగాక—నీ మనసులో ఉన్నదేదో అది.

Verse 56

वेन उवाच । नाहं राज्यस्य कामार्थी नान्यत्किंचित्प्रकामये । सदेहो गंतुमिच्छामि तव कायं जनार्दन

వేనుడు పలికెను: నాకు రాజ్యకాంక్ష లేదు; మరేదీ కూడా కోరను. ఓ జనార్దనా! దేహముతోనే నీ దివ్యకాయములో ప్రవేశించుటకు నేను కోరుచున్నాను.

Verse 57

एवं वरमहं मन्ये यदि दातुमिहेच्छसि । विष्णुरुवाच । यज त्वमश्वमेधेन राजसूयेन भूपते

ఇక్కడ ఇవ్వదలచినయెడల ఇదే వరమని నేను యోగ్యముగా భావించుచున్నాను. విష్ణువు పలికెను: ఓ భూపతే! నీవు అశ్వమేధమును, రాజసూయమును యజ్ఞములుగా నిర్వహించుము.

Verse 58

गो भू स्वर्णाम्बुधान्यानां कुरु दानं महामते । दानान्नश्यति वै पापं ब्रह्मवध्यादिघोरकम्

హే మహామతీ! గోవులు, భూమి, స్వర్ణం, జలం, ధాన్యం దానం చేయుము. అటువంటి దానంతో బ్రహ్మహత్యాది ఘోర పాపములు కూడ నిశ్చయంగా నశించును.

Verse 59

चतुर्वर्गस्तु दानेन सिद्ध्यत्येव न संशयः । तस्माद्दानं प्रकर्तव्यं मामुद्दिश्य च भूपते

దానముచేత ధర్మార్థకామమోక్షములనే నాలుగు పురుషార్థములు నిశ్చయంగా సిద్ధించును; సందేహం లేదు. కాబట్టి హే రాజా, నన్ను ఉద్దేశించి దానం చేయవలెను.

Verse 60

यादृशेनापि भावेन मामुद्दिश्य ददाति यः । तादृशं तस्य वै भावं सत्यमेवं करोम्यहम्

ఎవడు ఏ భావముతో నన్ను స్మరించి దానం చేస్తాడో, అతనికి ఆ భావానుగుణమైన ఫలాన్ని నేను నిశ్చయంగా కలుగజేస్తాను.

Verse 61

ऋषीणां दर्शनात्स्पर्शाद्भ्रष्टस्ते पापसंचयः । आगमिष्यसि यज्ञांते मम देहं न संशयः

ఋషుల దర్శనము మరియు స్పర్శము వలన నీ పాపసంచయం తొలగిపోయింది. యజ్ఞాంతమున నీవు నా ధామమునకు/స్వరూపమునకు చేరుతావు; సందేహం లేదు.

Verse 62

एवमाभाष्य तं वेनमंतर्द्धानं गतो हरिः

వేనునకు ఇలా చెప్పి హరి (విష్ణువు) అంతర్ధానమయ్యెను.