Shloka 82
Mohinī-ākhyāna: The Trial of Ekādaśī and the King’s Satya-saṅkalpa
कीर्तिप्रभंगे वृजिनं भविष्यति प्रजावधे यन्मनुराह सत्यम् । संमार्जयित्वा विमलं यशः स्वं कथं सुखी स्यां नृपते ततः क्षमः ॥ ८२ ॥
kīrtiprabhaṃge vṛjinaṃ bhaviṣyati prajāvadhe yanmanurāha satyam | saṃmārjayitvā vimalaṃ yaśaḥ svaṃ kathaṃ sukhī syāṃ nṛpate tataḥ kṣamaḥ || 82 ||
కీర్తి భంగమైతే దురదృష్టం తప్పక వస్తుంది; ప్రజావధ మహాపాపమని మనువు సత్యంగా చెప్పాడు. నేను నా నిర్మల యశస్సును మళ్లీ శుద్ధి చేసి నిలిపినా, ఆ తరువాత నేను ఎలా సుఖపడగలను, హే నృపతీ? కనుక నన్ను క్షమించి ఈ మార్గాన్ని విడిచిపెట్టుము।
Unspecified (a petitioner/adviser addressing a king within the narrative)
Vrata: none
Primary Rasa: shanta
Secondary Rasa: karuna
FAQs
It links inner well-being to dharma: harming one’s subjects creates vṛjina (sinful consequence) and destroys kīrti, so even restored reputation cannot bring real happiness without righteous conduct.
Indirectly, it supports bhakti by insisting on ethical living: devotion matures on a foundation of dharma—non-violence toward dependents and compassionate kingship—without which spiritual peace is obstructed.
No specific Vedanga technique is taught; the verse instead applies smṛti-based rāja-nīti (Manu’s dharma guidance) as practical governance ethics: protect prajā and avoid actions that generate pāpa.