Shloka 34
Adhyaya 49 — Primordial Human Creation, the Rise of Desire, and the Origins of Settlements, Measures, and Agriculture
ततो द्वन्द्वान्य् अजायन्त शीतोष्णक्षुन्मुखानि वै ।
तास् तद्-द्वन्द्वोपघातार्थं चक्रुः पूर्वं पुराणि तु ॥
tato dvandvāny ajāyanta śītoṣṇa-kṣun-mukhāni vai | tās tad-dvandvopaghātārthaṃ cakruḥ pūrvaṃ purāṇi tu ||
అప్పుడు శీతోష్ణాలు, ఆకలి మొదలైన ద్వంద్వాలు ఉద్భవించాయి. ఆ ద్వంద్వాల వల్ల కలిగే కష్టాలను నివారించేందుకు వారు మొదట పట్టణాలు/కోటబద్ధ నివాసాలను నిర్మించారు.
{ "primaryRasa": "karuna", "secondaryRasa": "shanta", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }
FAQs
As inner greed grows, outer suffering manifests as dvandvas; civilization (towns/forts) is presented as a response to vulnerability rather than an original need.
Manvantara/yuga social history: describing how human institutions arise under changing worldly conditions.
Dvandvas symbolize the mind’s oscillations; building ‘puras’ mirrors the ego’s attempt to fortify itself against impermanence and discomfort.