Shloka 30
त्रिगर्त-मात्स्य-संग्रामः
The Trigarta–Matsya Engagement at Twilight
इस प्रकार श्रीमहाभारत विराटपर्वके अन्तर्गत गोहरणपर्वमें दक्षिणदिशाकी गौजओंको ग्रहण करनेके लिये युशर्मा आदिकी मत्स्यदेशपर चढ़ाईसे सम्बन्ध रखनेवाला तीसवाँ अध्याय पूरा हुआ,विराटमन्वयु: पार्था: सहिता: कुरुपुज्गवा: । चत्वारो भ्रातर: शूरा: पाण्डवा: सत्यविक्रमा: वे बड़े वेगसे चले। उन्होंने अपने यथार्थ स्वरूपको अभीतक छिपा रखा था। वे सब- के-सब युद्धकी कलामें अत्यन्त निपुण थे। कुरुवंशशिरोमणि वे चारों महारथी कुन्तीकुमार सुवर्णमण्डित रथोंपर आरूढ़ हो एक ही साथ विराटके पीछे-पीछे चले। चारों भाई पाण्डव शूरवीर और सत्यपराक्रमी थे
vaiśaṃpāyana uvāca | virāṭam anvayuḥ pārthāḥ sahitāḥ kuru-puṅgavāḥ | catvāro bhrātaraḥ śūrāḥ pāṇḍavāḥ satya-vikramāḥ ||
కురువులలో శ్రేష్ఠులైన పార్థులు సమేతంగా బయలుదేరి రాజు విరాటుని అనుసరించారు. ఆ నలుగురు పాండవ సోదరులు వీరులు; వారి విక్రమం సత్యంలా అచంచలం. వారు మహావేగంతో సాగారు—ఇంకా తమ నిజ గుర్తింపును దాచుకుంటూనే—కానీ యుద్ధకళలో సంపూర్ణ సిద్ధతతో వచ్చిన సంకటాన్ని ఎదుర్కొనడానికి సిద్ధంగా ఉన్నారు।
वैशग्पायन उवाच
Educational Q&A
Even while living under concealment and restraint, the righteous must remain ready to uphold dharma: unity among allies, disciplined preparedness, and timely action in defense of the vulnerable are presented as ethical strengths.
As the crisis around Virāṭa’s campaign unfolds, the four Pāṇḍava brothers move swiftly together and follow behind King Virāṭa, still hiding their true identities but acting as capable warriors prepared for battle.