Shloka 1
कर्णेन्द्रविनिमयः
Karna–Indra Exchange of Kavaca-Kuṇḍala for the Vāsavī-Śakti
Devanagari script
हि >> आय न [हुक है 2 आम 7 द्विनवत्यधिकद्विशततमो< ध्याय: मार्कण्डेयजीके द्वारा राजा युधिष्ठिरको आश्वासन मार्कण्डेय उवाच एवमेतन्महाबाहो रामेणामिततेजसा । प्राप्त व्यसनमत्युग्रं वनवासकृतं पुरा,मार्कण्डेयजी कहते हैं--महाबाहु युधिष्ठटिर! इस प्रकार प्राचीन कालमें अमिततेजस्वी श्रीरामने वनवासजनित अत्यन्त भंयकर कष्ट भोगा था
Transliteration
Mārkaṇḍeya uvāca: evam etan mahābāho rāmeṇāmitatejasā | prāptaṁ vyasanam atyugraṁ vanavāsa-kṛtaṁ purā ||
Translation
మార్కండేయుడు పలికెను—మహాబాహు యుధిష్ఠిరా! నిజమే ఇది. పూర్వకాలంలో అపారతేజస్సు గల శ్రీరాముడుకూడా వనవాసం వల్ల కలిగిన అత్యంత భయంకరమైన విపత్తును అనుభవించాడు।
Word by Word
मार्कण्डेयःMarkandeya
मार्कण्डेयः:
Karta
TypeNoun
Rootमार्कण्डेय
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect, Third, Singular, Parasmaipada
एवम्thus
एवम्:
TypeIndeclinable
Rootएवम्
एतत्this (is)
एतत्:
Karta
TypePronoun
Rootएतद्
FormNeuter, Nominative, Singular
महाबाहोO mighty-armed one
महाबाहो:
TypeNoun
Rootमहाबाहु
FormMasculine, Vocative, Singular
रामेणby Rama
रामेण:
Karana
TypeNoun
Rootराम
FormMasculine, Instrumental, Singular
अमिततेजसाof immeasurable splendor
अमिततेजसा:
Karana
TypeAdjective
Rootअमिततेजस्
FormMasculine, Instrumental, Singular
प्राप्तम्obtained/experienced
प्राप्तम्:
Karma
TypeVerb
Rootप्र-आप्
FormPast passive participle (kta), Neuter, Accusative, Singular
व्यसनम्calamity, distress
व्यसनम्:
Karma
TypeNoun
Rootव्यसन
FormNeuter, Accusative, Singular
अति-उग्रम्exceedingly terrible
अति-उग्रम्:
Karma
TypeAdjective
Rootउग्र
FormNeuter, Accusative, Singular
वनवासकृतम्caused by forest-dwelling (exile)
वनवासकृतम्:
Karma
TypeAdjective
Rootवनवासकृत
FormNeuter, Accusative, Singular
पुराformerly, in olden times
पुरा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootपुरा
Speaker
मार्कण्डेय उवाच
Characters & Entities
M
MārkaṇḍeyaY
YudhiṣṭhiraR
RāmaVerse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes