Shloka 5

रामस्य सुग्रीवप्रति रोषः — हनूमता सीतादर्शनवृत्तान्तः

Rāma’s Reproach of Sugrīva; Hanūmān’s Report of Seeing Sītā

Devanagari script

अथवा तुम धाता, विधाता, सविता, विभु या इन्द्रके भवनसे यहाँ आयी हो? न तो तुम्हीं हमारा परिचय पूछती हो और न हम ही यहाँ तुम्हारे पतिके विषयमें जानते हैं ।। वयं हि मान॑ तव वर्धयन्त: पृच्छाम भद्रे प्रभवं प्रभुं च । आचक्ष्व बन्धूंक्ष पतिं कुलं च तत्त्वेन यच्चेह करोषि कार्यम्‌

Translation

“భద్రే, నీ గౌరవాన్ని పెంపొందిస్తూ మేము నీ జన్మవృత్తాంతం, నీ నాథుడు ఎవరో అడుగుతున్నాం. నీ బంధువులు, భర్త, కులం—ఇవన్నీ యథార్థంగా చెప్పు; అలాగే నీవు ఇక్కడ ఏ కార్యం చేస్తున్నావో కూడా తెలియజేయు.”

Word by Word

वयम्we

हिindeed/for

मानम्honour/respect

तवof you/your

वर्धयन्तःincreasing (showing/augmenting)

पृच्छामwe ask

भद्रेO auspicious lady

प्रभवम्origin/birth

प्रभुम्lord/master

चand

आचक्ष्वtell/declare

बन्धून्kinsmen/relatives

चand

पतिम्husband

कुलम्family/lineage

चand

तत्त्वेनin truth/truly

यत्what/that which

चand

इहhere

करोषिyou do

कार्यम्task/purpose

Speaker

कोटिक उवाच

Character Dynamics

Dharma Sankata (Moral Dilemma)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Philosophical Teaching

Political Layer

Geographic Context

Meter (Chandas)

Sandhi Notes