Shloka 74
निवातकवचवधः — Arjuna’s Neutralization of the Nivātakavacas
Vajra-astra deployment
हयैरुपेतं प्रादान्मे रथं दिव्यं महाप्रभम् । बबन्ध चैव मे मूर्घ्नि किरीटमिदमुत्तमम्,*वे समुद्रके भीतर दुर्गम स्थानका आश्रय लेकर रहते हैं। उनकी संख्या तीन करोड़ बतायी जाती है और उन सभीके रूप, बल और तेज एक समान हैं। कुन्तीनन्दन! तुम उन दानवोंका संहार कर डालो। इतने से ही तुम्हारी गुरु-दक्षिणा पूरी हो जायगी।' ऐसा कहकर इन्द्रने मुझे एक अत्यन्त कान्तिमान् दिव्य रथ प्रदान किया, जिसे मातलि जोतकर लाये थे। उसमें मयूरोंके समान रोमवाले घोड़े जुते हुए थे। रथ आ जानेपर देवराजने यह उत्तम किरीट मेरे मस्तकपर बाँध दिया
hayair upetaṃ prādān me rathaṃ divyaṃ mahāprabham | babandha caiva me mūrdhni kirīṭam idam uttamam ||
అప్పుడు ఇంద్రుడు నాకు అశ్వయుక్తమైన, మహాతేజస్సు గల దివ్య రథాన్ని ప్రసాదించాడు. అలాగే నా శిరస్సుపై ఈ ఉత్తమ కిరీటాన్ని కూడా బిగించాడు.
अजुन उवाच
Educational Q&A
When a warrior undertakes a righteous obligation (such as guru-dakṣiṇā) with self-control and clear purpose, supportive power—symbolized here by Indra’s gifts—aligns with dharma. The verse emphasizes readiness and responsibility rather than mere privilege.
Arjuna recounts that Indra bestowed upon him a splendid celestial chariot equipped with horses and then placed an excellent crown on his head, signifying Arjuna’s consecration and preparation for the impending mission.