Shloka 82
Kubera’s Fivefold Nīti and Protection of the Pāṇḍavas (वैश्रवणोपदेशः)
स्रग्धरां विग्रहवतीं साक्षाच्छियमिवापराम् । नानाकुसुमगन्धाढ्यास्तस्येमा: काननोत्तमे,“देखो, हथिनियोंसहित हाथी इन तालाबोंमें घुसकर इन्हें मथे डालते हैं और इस दूसरी पुष्करिणीपर दृष्टिपात करो, जो कमल और उत्पलकी मालाओंसे अलंकृत है। यह कमलमालाधारिणी साक्षात् दूसरी लक्ष्मीके समान मानो साकार विग्रह धारण करके प्रकट हुई है। गन्धमादनके इस उत्तम वनमें नाना प्रकारके कुसुमोंकी सुगन्धसे सुवासित ये छोटी- छोटी वनश्रेणियाँ भ्रमरोंके गीतोंसे मुखरित हो कैसी शोभा पा रही हैं? भीमसेन! देखो, यहाँके सुन्दर प्रदेशोंमें चारों ओर देवताओंकी क्रीडास्थली है
sragdharāṃ vigrahavatīṃ sākṣāc chriyam ivāparām | nānā-kusuma-gandhāḍhyās tasyemāḥ kānanottame ||
వైశంపాయనుడు పలికెను—ఆ ఉత్తమ వనంలో ఈ వనప్రదేశాలు నానావిధ పుష్పసువాసనతో సమృద్ధిగా ఉన్నాయి; మాల ధరించి, సాకార విగ్రహంతో, సాక్షాత్తు మరో లక్ష్మీనే ప్రత్యక్షమైనట్లుగా అనిపిస్తున్నాయి.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse frames natural beauty and abundance as a manifestation of Śrī (auspicious splendor), encouraging reverence for places that embody harmony, fragrance, and prosperity rather than viewing nature as merely utilitarian.
The narrator describes an exquisite forest-region so fragrant and ornamented with flowers that it seems like Lakṣmī herself has taken visible form there, heightening the sense that the heroes have entered an extraordinary, almost divine landscape.