Shloka 116
Kirmīra-rākṣasa-saṃgamaḥ (Encounter and Slaying of Kirmīra) | किर्मीरेण सह भीमसेनसमागमः
Devanagari script
एवं सुयुद्धे पार्थेन जिताहं मधुसूदन । स्वयंवरे महत् कर्म कृत्वा न सुकरं परै:,मधुसूदन! स्वयंवरमें, जो महान् कर्म दूसरोंके लिये दुष्कर था, वह करके भारी युद्धमें भी अर्जुनने मुझे जीत लिया था
Transliteration
evaṁ suyuddhe pārthena jitāhaṁ madhusūdana | svayaṁvare mahat karma kṛtvā na sukaraṁ paraiḥ ||
Translation
హే మధుసూదనా! ఘోర యుద్ధంలో పార్థుడు నన్ను జయించాడు; అంతకుముందు స్వయంవరంలో కూడా ఇతరులకు సులభం కాని మహత్కార్యాన్ని అతడు చేసి చూపాడు।
Word by Word
एवम्thus, in this manner
एवम्:
TypeIndeclinable
Rootएवम्
सु-युद्धेin a great/bitter battle
सु-युद्धे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसुयुद्ध
FormNeuter, Locative, Singular
पार्थेनby Partha (Arjuna)
पार्थेन:
Karana
TypeNoun
Rootपार्थ
FormMasculine, Instrumental, Singular
जितconquered, won
जित:
TypeVerb
Rootजि
Formक्त (past passive participle), Masculine, Nominative, Singular
अहम्I
अहम्:
Karta
TypePronoun
Rootअहम्
FormNominative, Singular
मधुसूदनO Madhusudana (Krishna)
मधुसूदन:
TypeNoun
Rootमधुसूदन
FormMasculine, Vocative, Singular
स्वयम्-वरेin the svayamvara (self-choice ceremony)
स्वयम्-वरे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootस्वयंवर
FormMasculine, Locative, Singular
महत्great
महत्:
TypeAdjective
Rootमहत्
FormNeuter, Accusative, Singular
कर्मdeed, act
कर्म:
Karma
TypeNoun
Rootकर्मन्
FormNeuter, Accusative, Singular
कृत्वाhaving done
कृत्वा:
TypeVerb
Rootकृ
Formक्त्वा (absolutive/gerund)
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
सु-करम्easy (to do)
सु-करम्:
TypeAdjective
Rootसुकर
FormNeuter, Nominative, Singular
परैःby others
परैः:
Karana
TypeNoun
Rootपर
FormMasculine, Instrumental, Plural
Speaker
राक्षस उवाच
Characters & Entities
र
राक्षस (Rākṣasa speaker)प
पार्थ (Pārtha/Arjuna)म
मधुसूदन (Madhusūdana/Kṛṣṇa)स
स्वयंवर (svayaṃvara ceremony)Verse Rasa (Emotional Essence)
Sandhi Notes