Shloka 13
Pātāla-varṇana (Nārada’s Description of the Netherworld) / पातालवर्णनम्
ज्योत्स्नाकालीति यामाहुर्द्धितीयां रूपत: श्रियम् । अदित्याश्वैव य: पुत्रो ज्येष्ठ: श्रेष्ठ: कृत: स्मृत:,सोमकी जो दूसरी पुत्री हैं, वे ज्योत्स्नाकालीके नामसे प्रसिद्ध हैं तथा रूपमें साक्षात् लक्ष्मीके समान जान पड़ती हैं। उन्होंने अदितिदेवीके ज्येष्ठ पुत्र सूर्यदेवको अपना श्रेष्ठ पति बनाया एवं माना है
jyotsnākālīti yām āhur dvitīyāṁ rūpataḥ śriyam | adityāśvaiva yaḥ putro jyeṣṭhaḥ śreṣṭhaḥ kṛtaḥ smṛtaḥ ||
‘జ్యోత్స్నాకాళీ’ అని పిలువబడే ఆమె సోముని రెండవ కుమార్తె; రూపంలో ఆమె సాక్షాత్తు శ్రీ (లక్ష్మీ) వలె ప్రకాశిస్తుంది. ఆమె అదితి యొక్క జ్యేష్ఠపుత్రుడు—దేవాధిదేవుడు సూర్యుని—శ్రేష్ఠ భర్తగా అంగీకరించి వరణ చేసింది.
कण्व उवाच
Educational Q&A
The verse underscores the traditional ideal of recognizing excellence and auspiciousness (śrī) in rightful alliances: a woman of radiant beauty is paired with the foremost divine figure, reflecting a worldview where social and cosmic order are mirrored through appropriate, merit-aligned relationships.
Kaṇva is describing a lineage detail: he identifies the second daughter named Jyotsnākālī, praises her beauty as Lakṣmī-like, and states that she has taken as her husband Sūrya, the eldest son of the goddess Aditi, renowned as the foremost.