Shloka 20
Adhyāya 96: Nārada Guides Mātali in Varuṇa’s Realm
Varuṇa-loka Darśana
न मे देवमनुष्येषु गुणकेश्या: समो वर: । रूपतो दृश्यते कश्षिन्नागेषु भविता ध्रुवम्,वे अपनी पत्नीसे बोले--'देवि! देवताओं और मनुष्योंमें तो गुणकेशीके योग्य कोई रूपवान् वर नहीं दिखायी देता। नागलोकमें कोई-न-कोई उसके योग्य वर अवश्य होगा”
na me devamanuṣyeṣu guṇakeśyāḥ samo varaḥ | rūpato dṛśyate kaścin nāgeṣu bhavitā dhruvam ||
అతడు భార్యతో అన్నాడు—‘దేవి! దేవులలోనూ మనుష్యులలోనూ గుణకేశికి తగిన రూపవంతుడైన వరుడు నాకు కనబడటం లేదు; నిశ్చయంగా నాగులలో ఆమెకు తగినవాడు ఎవరో ఒకడు ఉంటాడు।’
कण्व उवाच
Educational Q&A
A dharmic marriage is sought by assessing true suitability (samatva)—a match in worth and qualities—rather than limiting choices to one’s immediate sphere; responsible guardianship looks beyond convenience to what is fitting.
Kaṇva tells his wife that no suitable, comparably worthy bridegroom for Guṇakeśī is found among gods or humans, and he concludes that a fitting match must exist among the Nāgas.