Shloka 93
अध्याय ७५ — दैव-पुरुषकार-समन्वयः
Reconciling Contingency and Human Effort
य एतत् प्राप्य मुच्येत न त॑ पश्यामि पूरुषम् । लोहेके विशाल परिघोंकी भाँति मेरी इन मोटी भुजाओंका मध्यभाग कैसा है
ya etat prāpya mucyeta na taṁ paśyāmi pūruṣam |
నా ఈ దట్టమైన భుజాల పట్టు లోనికి వచ్చి మళ్లీ తప్పించుకుని ప్రాణాలతో బయటపడగల వాడెవడూ నాకు కనిపించడు. ఇనుపపు మహా పరిఘాల వలె నా భుజమధ్య బలం చూడండి; ఇందులో చిక్కినవాడు జీవించి బయటపడడు.
भीमसेन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the Kṣatriya ethos of unwavering resolve: Bhīma frames his strength and determination as decisive in confronting injustice, implying that wrongdoing will meet inescapable consequences in the righteous war.
In the Udyoga Parva’s war-preparation context, Bhīma speaks aggressively, asserting that no opponent who comes within his arms’ reach can survive—an intimidation meant to signal readiness for the imminent conflict.