Shloka 38
Sanatsujāta-Āhvāna (Summoning Sanatsujāta) — Vidura’s Invocation and Dhṛtarāṣṭra’s Doubt
अश्रान्त: स्यादनादाता सम्मतो निरुपद्रव: । शिष्टो न शिष्टवत् स स्याद् ब्राह्माणो ब्रह्मवित् कवि:
aśrāntaḥ syād anādātā sammato nirupadravaḥ | śiṣṭo na śiṣṭavat sa syād brāhmaṇo brahmavit kaviḥ ||
కర్తవ్యపాలనలో ఎప్పుడూ అలసిపోని వాడు, దానం స్వీకరించని వాడు, సజ్జనులలో గౌరవింపబడే వాడు, ఉపద్రవం కలిగించక ఉపద్రవం పొందక నిరుపద్రవంగా ఉండే వాడు, శిష్టుడై ఉండి కూడా తన శిష్టతను ప్రదర్శించని వాడు—అటువంటి వాడే బ్రాహ్మణుడు, బ్రహ్మవేత్త, కవి (ఋషిదృష్టి) అని సనత్సుజాతుడు చెప్పాడు.
सनत्युजात उवाच
Educational Q&A
The verse defines brahminical excellence as ethical steadiness and inner realization: tireless commitment to duty, refusal to live by taking gifts, being respected by the good, harmlessness (being free from causing/meeting upadrava), and genuine refinement without self-display—culminating in being a brahmavit and kavi (a realized, discerning sage).
In the Udyoga Parva, Sanatsujāta instructs (in a didactic setting) on higher dharma and spiritual wisdom. Here he characterizes the true brāhmaṇa not by birth or outward markers but by conduct, restraint, and realized knowledge of Brahman.