Shloka 47
Ārjava, Satya, and the Virocana–Sudhanvan Exemplum
Udyoga-parva 35
सुखं च दुःखं च भवाभवौ च लाभालाभौ मरणं जीवितं च । पर्यायश: सर्वमेते स्पृशन्ति तस्माद् धीरो न च हृष्येन्न शोचेत्
sukhaṁ ca duḥkhaṁ ca bhavābhavau ca lābhālābhau maraṇaṁ jīvitaṁ ca | paryāyaśaḥ sarvam ete spṛśanti tasmād dhīro na ca hṛṣyen na śocet ||
సుఖం-దుఃఖం, ఉత్పత్తి-వినాశం, లాభం-నష్టం, జీవితం-మరణం—ఇవి అన్నీ క్రమక్రమంగా అందరినీ తాకుతూనే ఉంటాయి; అందుచేత ధీరుడు వీటివల్ల ఆనందించకూడదు, దుఃఖించకూడదు।
विदुर उवाच
Educational Q&A
All opposites—pleasure/pain, gain/loss, life/death, arising/cessation—arrive by turns for everyone; wisdom lies in maintaining steadiness without elation or grief.
In the Udyoga Parva’s counsel-setting, Vidura addresses the royal situation with moral instruction, urging inner steadiness and restraint as events move toward conflict.