Shloka 1
Adhyāya 152: Kaurava-sainyavibhāgaḥ
Division and Standardization of the Kaurava Host
/ अपन बक। है २ >> त्रिपठ्चाशदाधिकशततमोब< ध्याय: दुर्योधनका सेनाको सुसज्जित होने और शिविर-निर्माण करनेके लिये आज्ञा देना पा सैनिकोंकी रणयात्राके लिये या जनमेजय उवाच युधिष्ठटिरे सहानीकमुपायान्तं युयुत्सया । संनिविष्टं कुरुक्षेत्र वासुदेवेन पालितम्,जनमेजयने पूछा--मुने! दुर्योधनने जब यह सुना कि राजा युधिष्ठिर युद्धकी इच्छासे सेनाओंके साथ यात्रा करके भगवान् श्रीकृष्णके द्वारा सुरक्षित हो कुरुक्षेत्रमें पहुँच गये और वहाँ सेनाका पड़ाव डाले बैठे हैं, पुत्रोंसहित राजा विराट और ट्रुपद भी उनके साथ हैं, केकयराजकुमार, वृष्णिवंशी योद्धा तथा सैकड़ों भूपाल उन्हें घेरे रहते हैं तथा वे आदित्योंसहित घिरे हुए देवराज इन्द्रकी भाँति अनेक महारथी योद्धाओंद्वारा सुरक्षित हैं, तब उसने क्या किया?
janamejaya uvāca | yudhiṣṭhire sahānīkam upāyāntaṁ yuyutsayā | saṁniviṣṭaṁ kurukṣetre vāsudevena pālitam ||
జనమేజయుడు పలికెను— “మునివర్యా! యుద్ధాభిలాషతో యుధిష్ఠిరుడు సమస్త సేనతో ముందుకు సాగి, వాసుదేవుడు (శ్రీకృష్ణుడు) రక్షణలో కురుక్షేత్రమున దృఢమైన శిబిరము వేసి నిలిచినట్లు విని, రాజు దుర్యోధనుడు ఏమి చేసెను?”
जनमेजय उवाच
Educational Q&A
The verse frames the coming conflict in ethical terms: power and preparation matter, but rightful action (dharma) is shown alongside reliance on wise protection—here symbolized by Vāsudeva’s guardianship—suggesting that legitimacy and guidance are central to how war is approached.
Janamejaya asks the sage to narrate Duryodhana’s response after learning that Yudhiṣṭhira has marched with his army, reached Kurukṣetra, and established a secure camp under Kṛṣṇa’s protection—setting the stage for the Kauravas’ countermoves.