Shloka 19
Kuntī–Karṇa Saṃvāda: Lineage Disclosure and Appeal to Fraternal Dharma
प्रसादयितुमासाद्य दर्शयन्ती यथातथम् | “इसने सदा पाण्डवोंका बड़ा भारी अनर्थ करनेके लिये हठ ठान लिया है। साथ ही कर्ण अत्यन्त बलवान् भी है। यह बात इस समय मेरे हृदयको दग्ध किये देती है। अच्छा, आज मैं कर्णके मनको पाण्डवोंके प्रति प्रसन्न करनेके लिये उसके पास जाऊँगी और यथार्थ सम्बन्धका परिचय देती हुई उससे बातचीत करूँगी ।। तोषितो भगवान् यत्र दुर्वासा मे वरं ददौ,“जब मैं पिताके घर रहती थी, उन्हीं दिनों अपनी सेवाओंद्वारा मैंने भगवान् दुर्वासाको संतुष्ट किया और उन्होंने मुझे यह वर दिया कि मन्त्रोच्चारणपूर्वक आवाहन करनेपर मैं किसी भी देवताको अपने पास बुला सकती हूँ। मेरे पिता कुन्तिभोज मेरा बड़ा आदर करते थे। मैं राजाके अन्तःपुरमें रहकर व्यथित हृदयसे मन्त्रोंके बलाबल और ब्राह्मणकी वाक॒शक्तिके विषयमें अनेक प्रकारका विचार करने लगी
vaiśaṃpāyana uvāca | prasādayitum āsādya darśayantī yathātatham | "asne sadā pāṇḍavānāṃ baḍā bhārī anartha karne ke liye haṭh ṭhān liyā hai | sātha hī karṇa atyanta balavān bhī hai | yaha bāta isa samaya mere hṛdaya ko dagdha kiye detī hai | acchā, āja maiṃ karṇa ke mana ko pāṇḍavoṃ ke prati prasanna karne ke liye uske pāsa jāūṃgī aura yathārtha sambandha kā paricaya detī huī usse bātacīta karūṃgī || toṣito bhagavān yatra durvāsā me varaṃ dadau, "jab maiṃ pitā ke ghara rahatī thī, unhīṃ dinoṃ apnī sevāoṃ dvārā maine bhagavān durvāsā ko saṃtuṣṭa kiyā aura unhoṃne mujhe yaha vara diyā ki mantroccāraṇapūrvaka āvāhana karne para maiṃ kisī bhī devatā ko apne pāsa bulā saktī hūṃ | mere pitā kuntibhoja merā baḍā ādara karte the | maiṃ rājā ke antaḥpura meṃ rahkar vyathita hṛdaya se mantroṃ ke balābala aura brāhmaṇa kī vākśakti ke viṣaya meṃ aneka prakāra kā vicāra karne lagī"
వైశంపాయనుడు పలికెను— అతనిని ప్రసన్నం చేయుటకై, యథార్థాన్ని యథాతథంగా వెల్లడించుటకై ఆమె మనసులో ఇలా ఆలోచించింది— “ఇతడు ఎల్లప్పుడూ పాండవులకు మహా అనర్థం కలిగించుటకు మొండిగా నిశ్చయించుకున్నాడు; పైగా కర్ణుడు అత్యంత బలవంతుడు. ఈ ఆలోచనే ఈ వేళ నా హృదయాన్ని దహింపజేస్తోంది. కనుక నేడు నేను కర్ణుని వద్దకు వెళ్లి, పాండవుల పట్ల అతని మనస్సును అనుకూలం చేసి, మన మధ్యనున్న నిజమైన బంధాన్ని తెలియజేస్తూ అతనితో సంభాషిస్తాను.” “పూర్వం నేను తండ్రి ఇంట నివసించుచుండగా, సేవచేత భగవంతుడైన ఋషి దుర్వాసుని సంతృప్తిపరచితిని; ఆయన నాకు వరమిచ్చెను— సమ్యక్ మంత్రోచ్చారణతో ఆహ్వానించితే నేను కోరిన ఏ దేవతనైనా నా సమీపానికి పిలువగలను. నా తండ్రి కుంతిభోజుడు నన్ను గొప్పగా గౌరవించెను. అయితే రాజాంతఃపురంలో నివసించుచు, వ్యాకుల హృదయంతో మంత్రాల బలాబలమును, బ్రాహ్మణ వాక్శక్తి యొక్క భయంకర ప్రభావమును అనేక విధాలుగా విచారించితిని।”
वैशम्पायन उवाच