Shloka 28
उद्योगपर्व अध्याय १३३ — संजये मातृउपदेशः
Udyoga Parva Adhyaya 133 — A Mother’s Counsel to Saṃjaya
राज्यं चाप्युग्रविभ्रंशं संशयो जीवितस्य वा । न लब्धस्य हि शत्रोर्व शेषं कुर्वन्ति साधव:,जिसका भयानक रूपसे पतन हुआ है, वह राज्य प्राप्त हो जाय या जीवन ही संकटमें पड़ जाय, किसी भी दशामें अपने हाथमें आये हुए शत्रुको श्रेष्ठ पुरुष शेष नहीं रहने देते हैं
rājyaṁ cāpy ugravibhraṁśaṁ saṁśayo jīvitasya vā | na labdhasya hi śatror vai śeṣaṁ kurvanti sādhavaḥ ||
భయంకరంగా కుదేలైన రాజ్యం దక్కినా, లేదా ప్రాణమే ప్రమాదంలో పడినా—ఏ పరిస్థితిలోనైనా, సజ్జనులు చేతికి చిక్కిన శత్రువును మిగలనివ్వరు।
पुत्र उवाच
Educational Q&A
In matters of statecraft and survival, once an enemy is decisively within one’s power, the prudent and capable do not leave a surviving remnant that could revive the threat—especially when the kingdom and life itself are at stake.
A son (putra) speaks in counsel, weighing the peril to kingship and life, and argues for a hard, decisive policy toward an enemy already captured or subdued, presenting it as the conduct of ‘sādhavaḥ’ in a crisis.