Previous Verse
Next Verse

Shloka 226

Gālava’s Eastern Ascent with Garuḍa; Counsel on Kāla and Upāya (उद्योगपर्व, अध्याय ११०)

उशीरबीजे विप्रर्षे यत्र जाम्बूनदं सर: । यहीं विद्युत्प्रभा नामसे प्रसिद्ध दस अप्सराएँ उत्पन्न हुई थीं। ब्रह्मन्‌! त्रिलोकीको नापते समय भगवान्‌ विष्णुने इसी दिशामें अपना चरण रखा था। उत्तर दिशामें भगवान्‌ विष्णुका वह चरणचिह्न (हरिकी पैंड़ी) आज भी मौजूद है। द्विजश्रेष्ठ! ब्रह्मर्ष! उत्तर-दिशाके ही उशीरबीज नामक स्थानमें, जहाँ सुवर्णमय सरोवर है, राजा मरुत्तने यज्ञ किया था

uśīrabīje viprarṣe yatra jāmbūnadaṃ saraḥ | yatrāpsarā daśa vidyutprabhā-nāmāsu prasiddhā utpannāḥ | brahman trilokīṃ nāpayataḥ samaye bhagavān viṣṇur asyāṃ diśi pādaṃ nyadhāt | uttaradiśi tasya viṣṇoḥ pādacihnaṃ (harikī paiṇḍī) adyāpi vidyate | dvijaśreṣṭha brahmarṣe uttaradiśasyaiva uśīrabīja-nāmni deśe yatra suvarṇamayaṃ saraḥ rājā marutto yajñaṃ cakāra |

యుపర్ణుడు అన్నాడు—“ఓ బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠా, ఓ ఋషీ! ఉశీరబీజ అనే ప్రాంతంలో జాంబూనద స్వర్ణమయమైన ఒక సరస్సు ఉంది. అక్కడే ‘విద్యుత్ప్రభా’ అనే పేరుతో ప్రసిద్ధమైన పది అప్సరసలు జన్మించాయి. బ్రహ్మన్! త్రిలోకాలను కొలిచినప్పుడు భగవాన్ విష్ణువు ఇదే దిశలో తన పాదాన్ని ఉంచాడు. ఉత్తర దిశలో విష్ణువు యొక్క ఆ పాదచిహ్నం ‘హరికీ పైండీ’ అని పిలువబడుతూ నేటికీ ఉంది. ఓ ద్విజశ్రేష్ఠా, ఓ బ్రహ్మర్షీ! అదే ఉత్తరదేశంలోని ఉశీరబీజలో, ఆ స్వర్ణసరోవరమున్న చోట, రాజు మరుత్తుడు మహాయజ్ఞం నిర్వహించాడు।”

उशीरबीजेin (the place called) Uśīrabīja
उशीरबीजे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootउशीरबीज
FormNeuter, Locative, Singular
विप्रर्षेO brahmin-sage
विप्रर्षे:
TypeNoun
Rootविप्रर्षि
FormMasculine, Vocative, Singular
यत्रwhere
यत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootयत्र
जाम्बूनदम्golden (made of Jāmbūnada gold)
जाम्बूनदम्:
TypeAdjective
Rootजाम्बूनद
FormNeuter, Nominative, Singular
सरःa lake
सरः:
Karta
TypeNoun
Rootसरस्
FormNeuter, Nominative, Singular

युपर्ण उवाच

Y
Yuparṇa
V
Viṣṇu
V
Vidyutprabhā (apsarases)
K
King Marutta
U
Uśīrabīja
J
Jāmbūnada golden lake (saraḥ)
H
Harikī Paiṇḍī (Viṣṇu’s footprint)