Previous Verse
Next Verse

Shloka 106

Nahuṣa Abhiṣeka and the Crisis of Restraint (नहुषाभिषेकः—दमभ्रंशः)

धर्मात्मा सततं भूत्वा कामात्मा समपद्यत | धर्मको आगे रखकर उस समय राजा नहुष सम्पूर्ण लोकोंके अधिपति हो गये। वे परम दुर्लभ वर पाकर स्वर्गके राज्यको हस्तगत करके निरन्तर धर्मपरायण रहते हुए भी कामभोगमें आसक्त हो गये

dharmātmā satataṁ bhūtvā kāmātmā samapadyata |

ధర్మాత్ముడై నిరంతరం ఉన్నప్పటికీ రాజు నహుషుడు కామవశుడయ్యాడు. ధర్మాన్ని ముందుంచి సమస్త లోకాలకు అధిపతిగా అయ్యాడు; కాని అత్యంత దుర్లభమైన వరం పొందీ, స్వర్గాధికారాన్ని స్వాధీనం చేసుకొని, నిత్యం ధర్మపరాయణుడిలా కనిపించినా ఇంద్రియభోగాలలో ఆసక్తుడయ్యాడు.

धर्मात्माrighteous-souled
धर्मात्मा:
Karta
TypeAdjective
Rootधर्मात्मन्
FormMasculine, Nominative, Singular
सततम्always, continually
सततम्:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootसततम्
भूत्वाhaving become
भूत्वा:
Karta
TypeVerb
Rootभू
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage-neutral)
कामात्माdesire-driven, lustful-souled
कामात्मा:
Karta
TypeAdjective
Rootकामात्मन्
FormMasculine, Nominative, Singular
समपद्यतbecame, came to be
समपद्यत:
TypeVerb
Rootसम् + पद्
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Singular, Ātmanepada

शल्य उवाच

Ś
Śalya
N
Nahuṣa
S
Svarga (heaven)