Shloka 16

Vāmadeva’s Rājadharma: Norm-Setting, Counsel, and the Prevention of Rāṣṭra-Vināśa (वामदेव-प्रोक्तं राजधर्मम्)

Devanagari script

मूढमैन्द्रियकं लुब्धमनार्यचरितं शठम्‌ । अनतीतोपध॑ हिंस दुर्बुद्धिमबहुशुतम्‌,मूर्ख, इन्द्रियलोलुप, लोभी, दुराचारी, शठ, कपटी, हिंसक, दुर्बद्धि, अनेक शास्त्रोंके ज्ञानसे शून्य, उच्चभावनासे रहित, शराबी, जुआरी, स्त्रीलम्पट और मृगयासक्त पुरुषको जो राजा महत्त्वपूर्ण कार्योंपर नियुक्त करता है, वह लक्ष्मीसे हीन हो जाता है

Transliteration

mūḍham aindriyakaṁ lubdham anārya-caritaṁ śaṭham | anātītopadhaṁ hiṁsraṁ durbuddhim abahuśrutam ||

Translation

ముఖ్యమైన పనులకు మూర్ఖుడు, ఇంద్రియాసక్తుడు, లోభి, అనార్యాచారుడు, శఠుడు, అపరీక్షితుడు, హింసకుడు, దుర్బుద్ధి, అల్పశ్రుతుడు అయిన వానిని రాజు నియోగిస్తే, ఆ రాజు లక్ష్మీహీనుడవుతాడు.

Word by Word

मूढम्deluded, foolish

ऐन्द्रियकम्sensual, sense-driven

लुब्धम्greedy, covetous

अनार्यचरितम्of ignoble conduct

शठम्deceitful, rogue

अनतीत-उपधम्not past deceit; still deceitful/treacherous

हिंसम्violent, harmful

दुर्बुद्धिम्of bad intellect

अबहुशुतम्not much learned; poorly educated

Speaker

वामदेव उवाच

Characters & Entities

Vāmadeva

Lakṣmī

Verse Rasa (Emotional Essence)

Sandhi Notes