Shloka 5
Devanagari script
स पुत्रान् बहुलान् दृष्टवा विपुले कर्मणि स्थित: । कुलधर्मश्रितो राजन् धर्मचर्यास्थितो5भवत्
Translation
రాజా! అతడు తనకు అనేక కుమారులు కలిగినట్లు చూచి, లోకిక కార్యముల పట్ల విరక్తుడై మహత్తర కర్మములో నిమగ్నుడయ్యెను; కులధర్మమును ఆశ్రయించి ధర్మాచరణములోనే స్థితుడయ్యెను.
Word by Word
सःhe
सः:
Karta
TypeNoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
पुत्रान्sons
पुत्रान्:
Karma
TypeNoun
Rootपुत्र
FormMasculine, Accusative, Plural
बहुलान्many
बहुलान्:
Karma
TypeAdjective
Rootबहुल
FormMasculine, Accusative, Plural
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Adhikarana
TypeVerb
Rootदृश्
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage-neutral), Non-finite
विपुलेin great/abundant
विपुले:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootविपुल
FormNeuter, Locative, Singular
कर्मणिin action/work
कर्मणि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootकर्मन्
FormNeuter, Locative, Singular
स्थितःstanding/established; engaged
स्थितः:
Karta
TypeVerb
Rootस्था
Formक्त (past passive participle, used adjectivally), Masculine, Nominative, Singular
कुलधर्मश्रितःhaving resorted to the family-duty
कुलधर्मश्रितः:
Karta
TypeAdjective
Rootकुलधर्म-आश्रित
FormMasculine, Nominative, Singular
राजन्O king
राजन्:
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Vocative, Singular
धर्मचर्यास्थितःsteadfast in the practice of dharma
धर्मचर्यास्थितः:
Karta
TypeAdjective
Rootधर्मचर्या-स्थित
FormMasculine, Nominative, Singular
अभवत्became/was
अभवत्:
TypeVerb
Rootभू
FormImperfect (Laṅ), Third, Singular, Parasmaipada
Speaker
भीष्म उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes