Shloka 67

धर्मस्य बहुद्वारत्वम् — Nārada’s Audience with Indra (Śānti-parva 340)

Devanagari script

निर्वाणं सर्वधर्माणां निवृत्ति: परमा स्मृता | तस्मान्निवृत्तिमापन्नश्चरेत्‌ सर्वाज्रनिर्वृतः,“समस्त कर्मोंसे उपरत हो जाना ही परम निवृत्ति है; अतः जो निवृत्तिको प्राप्त हो गया है, वह सभी अंगोंसे सुखी होकर विचरण करे

Transliteration

nirvāṇaṁ sarvadharmāṇāṁ nivṛttiḥ paramā smṛtā | tasmān nivṛttim āpannaś caret sarvāṅganirvṛtaḥ ||

Translation

సర్వధర్మముల (బంధనకర కర్మప్రవాహముల) శమనం—పూర్ణ నివృత్తియే నిర్వాణమని పరమస్మృతి చెప్పుచున్నది. కనుక నివృత్తిని పొందినవాడు సర్వాంగములలో శాంతితో విహరించుగాక.

Word by Word

निर्वाणम्cessation, extinction (nirvana)

सर्वधर्माणाम्of all dharmas/duties

निवृत्तिःwithdrawal, cessation, renunciation

परमाsupreme

स्मृताis said/remembered (as)

तस्मात्therefore, from that

निवृत्तिम्withdrawal/cessation (as the state to be attained)

आपन्नःhaving attained, reached

चरेत्should move/live/conduct oneself

सर्वाङ्गनिर्वृतःcontent/at ease in all limbs; wholly at peace

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

Bhishma

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes