Previous Verse
Next Verse

Shloka 48

Śuka’s Guṇa-Transcendence and Vyāsa’s Consolation (शुकगति-वर्णनम्)

मेरी तो यह धारणा है कि गेरुआ वस्त्र पहनना, मस्तक मुड़ा लेना तथा त्रिदण्ड और कमण्डलु धारण करना--ये सब उत्कृष्ट संन्यासमार्गका परिचय देनेवाले चिह्नमात्र हैं। इनके द्वारा मोक्षकी सिद्धि नहीं होती ।। यदि सत्यपि लिड्रेडस्मिन्‌ ज्ञानमेवात्र कारणम्‌ | निर्मोक्षायेह दुःखस्य लिडमात्र निरर्थकम्‌,यदि इन चिह्ढोंके रहते हुए भी यहाँ दुःखसे सर्वथा मोक्ष पानेके लिये एकमात्र ज्ञान ही उपाय है तो जितने भी चिह्न धारण किये जाते हैं, वे सब निरर्थक हैं

janaka uvāca | yadi saty api liṅgair asmin jñānam evātra kāraṇam | nirmokṣāyeha duḥkhasya liṅgamātraṃ nirarthakam ||

జనకుడు అన్నాడు—ఇక్కడ దుఃఖం నుండి సంపూర్ణ విముక్తికి నిజమైన కారణం జ్ఞానమే అయితే, ఈ బాహ్య చిహ్నమాత్రం వ్యర్థం. కాషాయం, ముండనం, త్రిదండం, కమండలూ—ఇవి మార్గసూచకాలు కావచ్చు; కాని మోక్షం జ్ఞానంతోనే సిద్ధిస్తుంది.

यदिif
यदि:
TypeIndeclinable
Rootयदि
सत्यपिeven if (it is) true
सत्यपि:
TypeIndeclinable
Rootसत्य
लिङ्गेin the external mark/sign (of renunciation)
लिङ्गे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootलिङ्ग
FormNeuter, Locative, Singular
इदंthis
इदं:
Karta
TypePronoun
Rootइदम्
FormNeuter, Nominative, Singular
ज्ञानम्knowledge
ज्ञानम्:
Karta
TypeNoun
Rootज्ञान
FormNeuter, Nominative, Singular
एवalone/indeed
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootअत्र
कारणम्cause/means
कारणम्:
Karta
TypeNoun
Rootकारण
FormNeuter, Nominative, Singular
निर्मोक्षायfor complete liberation
निर्मोक्षाय:
Sampradana
TypeNoun
Rootनिर्मोक्ष
FormMasculine, Dative, Singular
इहhere (in this world/teaching)
इह:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootइह
दुःखस्यof suffering
दुःखस्य:
TypeNoun
Rootदुःख
FormNeuter, Genitive, Singular
लिङ्गमात्रम्mere external mark only
लिङ्गमात्रम्:
Karta
TypeNoun
Rootलिङ्गमात्र
FormNeuter, Nominative, Singular
निरर्थकम्useless/fruitless
निरर्थकम्:
Karta
TypeAdjective
Rootनिरर्थक
FormNeuter, Nominative, Singular

जनक उवाच

J
Janaka
L
liṅga (ascetic insignia)
J
jñāna (knowledge)