Shloka 177
Śuka’s Guṇa-Transcendence and Vyāsa’s Consolation (शुकगति-वर्णनम्)
स गार्हस्थ्याच्च्युतश्न त्वं मोक्ष चानाप्य दुर्विदम् । उभयोरन्तराले वै वर्तसे मोक्षवार्तिक:
sa gārhasthyāccyutaś ca tvaṃ mokṣaṃ cānāpya durvidam | ubhayor antarāle vai vartase mokṣavārtikaḥ ||
భీష్ముడు పలికెను— నీవు గార్హస్థ్యమార్గం నుండి జారిపోయావు; కాని దుర్విదమైన మోక్షాన్ని పొందలేదు. అందుచేత నీవు రెండింటి మధ్యనే నిలిచివున్నావు— మోక్షవార్తలు మాత్రమే పలుకుతూ, గార్హస్థ్యంలోనూ కాదు, నిజమైన విముక్తిలోనూ కాదు॥
भीष्य उवाच
Educational Q&A
Bhīṣma criticizes a liminal, inconsistent stance: abandoning the responsibilities of the householder’s dharma without attaining genuine liberation. Ethical life requires integrity—either fulfill one’s rightful duties with discipline, or pursue renunciation in a way that truly leads toward realization, not merely talk about it.
In the instruction-heavy Shānti Parva, Bhīṣma addresses a listener’s conduct and spiritual claims. He points out that the person has left the gārhasthya way of life but has not reached mokṣa, and therefore remains suspended between worldly duty and true renunciation—functioning mainly as a ‘speaker of mokṣa’ rather than a practitioner established in a path.