Shloka 223
Śreyas-nirdeśa (Discerning the Superior Good): Nārada–Gālava Saṃvāda
असंत्याज्यं यदा मर्त्य: कि स्वस्थ इव तिष्ठसि | पिताजी! जब इस शरीरमें मृत्यु
asantyājyaṃ yadā martyaḥ kiṃ svastha iva tiṣṭhasi |
మనిషి ముందే విడిచిపెట్టలేని—మరణమే—నిలిచివున్నప్పుడు, నీవు సుఖంగా ఉన్నట్టుగా ఎందుకు కూర్చున్నావు? ఈ శరీరంలో మరణం, ముసలితనం, వ్యాధి, అనేక కారణాల వల్ల కలిగే దుఃఖాల పరంపర ఎప్పుడూ ఉంటుంది; వాటి నుంచి నిజంగా తప్పించుకోవడం ఎవరికీ సాధ్యం కాదు. అటువంటి స్థితిలో నీవు నిర్లక్ష్యంగా ఎందుకు ఉన్నావు?
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhishma highlights the inevitability of death, aging, and disease, urging alertness and ethical seriousness rather than complacency. The verse presses the listener to recognize unavoidable suffering as a prompt for right living, reflection, and detachment.
In the Shanti Parva’s instruction-setting, Bhishma addresses his interlocutor with a pointed question: given that the body is bound to death, decay, and illness, why is the person behaving as if secure and untroubled? It functions as a wake-up call within Bhishma’s broader counsel on dharma and the human condition.