Shloka 21
Adhyāya 270 — Yudhiṣṭhira’s inquiry on saṃnyāsa; Bhīṣma on calculable time, tamas, and karma
Vṛtra–Uśanā exemplum begins
मणिभद्र उवाच उत्तिष्ठीत्तिष्ठ भद्रं ते कृतकृत्य: सुखी भव । धनार्थी यदि विप्रो5यं धनमस्मै प्रदीयताम्,मणिभद्र बोले--कुण्डधार! उठो, उठो; तुम्हारा कल्याण हो, तुम कृतकृत्य और सुखी हो जाओ। यदि यह ब्राह्मण धन चाहता तो इसे धन दे दिया जाय
maṇibhadra uvāca uttiṣṭhottiṣṭha bhadraṃ te kṛtakṛtyaḥ sukhī bhava | dhanārthī yadi vipro ’yaṃ dhanam asmai pradīyatām ||
మణిభద్రుడు అన్నాడు—“లేచి నిలువు, లేచి నిలువు; నీకు మంగళం కలుగుగాక. కృతకృత్యుడై సుఖిగా ఉండు. ఈ బ్రాహ్మణుడు ధనం కోరితే, ఇతనికి ధనం ఇవ్వబడుగాక.”
मणिभद्र उवाच
Educational Q&A
The verse emphasizes dharmic generosity and benevolent speech: if a brāhmaṇa’s need is material, it should be met through rightful giving (dāna), coupled with words that restore dignity and well-being.
Maṇibhadra addresses someone who is down or distressed, urging him to rise and be at peace, and then directs that, should the brāhmaṇa be seeking wealth, it ought to be granted to him.