Shloka 67
नास्तिक्यमन्यथा च स्याद् वेदानां पृष्ठत: क्रिया । एतस्यानन्त्यमिच्छामि भगवन् श्रोतुमञण्जसा,यदि कर्मकाण्डको व्यर्थ समझकर छोड़ दिया जाय तो यह नास्तिकता और वेदोंकी अवहेलना होगी; अतः भगवन्! मैं यह सुनना चाहता हूँ कि कर्मकाण्ड किस प्रकार सुगमतापूर्वक मोक्षका साधक होगा?
nāstikyam anyathā ca syād vedānāṁ pṛṣṭhataḥ kriyā | etasyānantyam icchāmi bhagavan śrotum añjasā |
లేకపోతే అది నాస్తికత్వమే అవుతుంది; వేదాల పట్ల అవహేళనగా, కర్మను వేదాల ‘వెనుక’ నెట్టినట్లవుతుంది. అందువల్ల, భగవన్, దీని అనంతమైన తాత్పర్యాన్ని నేను స్పష్టంగా వినదలుచుకున్నాను—వేదోక్త కర్మకాండను వ్యర్థమని త్రోసిపుచ్చకుండా, అది మోక్షసాధనమని ఎలా గ్రహించాలో చెప్పండి.
कपिल उवाच
Educational Q&A
The verse frames rejection of Vedic ritual discipline (kriyā/karma-kāṇḍa) as sliding toward nāstikya—denial of Vedic authority. It asks for a clear account of how ritual action, properly understood, can still have a legitimate role on the path to liberation rather than being dismissed as pointless.
In the Shānti Parva’s philosophical discourse, Kapila speaks to a revered interlocutor (“bhagavan”), raising a doctrinal concern: if one abandons the Vedic ritual portion as useless, it risks contempt for the Vedas. Kapila therefore requests a direct explanation of the deeper, ‘boundless’ rationale by which Vedic action can be reconciled with the pursuit of mokṣa.