Shloka 41
कपिलगोसंवादे गृहस्थ-त्यागधर्मयोः प्रमाण्यविचारः
Kapila–Cow Dialogue: Authority of Householder and Renunciant Dharmas
सम्भाव्य चटकान मूर्थ्नि जाजलिर्जपतां वर: । आस्फोटयत् तथा55काशे धर्म: प्राप्तो मयेति वै,जप करनेवालोंमें श्रेष्ठ जाजलि अपने मस्तकपर चिड़ियोंके पैदा होने और बढ़ने आदिकी बातें याद करके अपनेको महान् धर्मात्मा समझने लगे और आकाशमें मानो ताल ठोंकते हुए स्पष्ट वाणीमें बोले, मैंने धर्मको प्राप्त कर लिया
Sambhāvya caṭakān mūrdhni Jājaliḥ japatāṁ varaḥ | āsphoṭayat tathākāśe dharmaḥ prāpto mayeti vai ||
జపంలో శ్రేష్ఠుడైన జాజలి, తన తలపై చిట్టిపక్షులు గూడు కట్టి పెరిగిన సంగతిని తలచుకొని, తాను మహా ధర్మాత్ముడనని తృప్తిపడ్డాడు. ఆకాశంలో చప్పట్లు కొట్టినట్లుగా, స్పష్టంగా ప్రకటించాడు—“నిజంగా నేను ధర్మాన్ని పొందాను.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
External signs of austerity or unusual occurrences (like birds nesting on an ascetic) can inflate ego; true dharma requires inner humility and right understanding, not self-congratulation.
Bhīṣma narrates that the ascetic Jājali, remembering sparrows nesting and thriving on his head, takes it as proof of his sanctity and publicly declares that he has attained dharma.