Shloka 43
योग–सांख्यसमन्वयः, रथोपमा, व्यक्त–अव्यक्तविवेकः
Yoga–Sāṃkhya Synthesis, Chariot Allegory, and the Vyakta–Avyakta Distinction
पितृन् देवातिथींश्वैव यथावत् ते5भ्यपूजयन् । अवशेषाणि चाश्नन्ति नित्यं सत्यतपोधृता:,पितरों, देवताओं और अतिथियोंकी विधिवत् पूजा करते थे तथा उन्हें अर्पण करनेके पश्चात् बचे हुए अन्नको ही प्रसादरूपमें पाते थे। वे सभी सत्यवादी और तपस्वी थे
pitṝn devātithīṁś caiva yathāvat te 'bhyapūjayan | avaśeṣāṇi cāśnanti nityaṁ satya-tapo-dhṛtāḥ ||
శక్రుడు పలికెను—వారు పితృదేవతలను, దేవతలను, అతిథులను యథావిధిగా పూజించుచుండిరి; ఆ అర్పణల అనంతరం మిగిలినదానినే ప్రసాదముగా స్వీకరించుచుండిరి. వారు నిత్యము సత్యనిష్ఠులై తపస్సులో ధృతచిత్తులై యుండిరి।
शक्र उवाच
Educational Q&A
The verse teaches a dharmic order of life: honor ancestors, gods, and guests first, and only then consume what remains as sanctified food. Ethical living is framed as truthfulness (satya), disciplined restraint (tapas), and prioritizing duty and hospitality over personal desire.
Śakra describes the conduct of exemplary people: they perform proper worship and hospitality—offering to Pitṛs, deities, and guests—and then eat only the remainder. Their character is summarized as consistently truthful and austere.