Shloka 466
ब्राह्मणस्य पूर्वतरा वृत्तिः — The Earlier Ideal Conduct of a Brahmana
River-of-Saṃsāra Metaphor
गौर्निपानमिवोत्सृज्य पुनरन्यं गमिष्यति । वासव! यह चड्चला राजलक्ष्मी दूसरे बहुत-से राजाओंको लाँधकर इस समय तुम्हारे पास आयी है और कुछ कालतक तुम्हारे यहाँ ठहरकर फिर उसी तरह दूसरेके पास चली जायगी, जैसे गौ जल पीनेके स्थानका परित्याग करके चली जाती है
gaur nipānam ivotsṛjya punar anyaṁ gamiṣyati | vāsava, yā cañcalā rājalakṣmī dvitīyān bahūn rājñaḥ lāṅghayitvā idānīṁ tava samīpam āgatā, sā kiñcit kālaṁ tvayi niveśya punar eva tathānyasya samīpaṁ gamiṣyati, yathā gauḥ jalapānasthānaṁ parityajya gacchati |
భీష్ముడు పలికెను—ఓ వాసవా! ఈ చంచలమైన రాజలక్ష్మి అనేక రాజులను దాటి ఇప్పుడు నీ వద్దకు వచ్చింది; కొంతకాలం నీ వద్ద నిలిచి, మళ్లీ మరొకరి వద్దకు వెళ్లిపోతుంది—గోవు నీరు తాగిన చోటును విడిచి మరొక చోటుకు వెళ్లినట్లే.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Royal prosperity and political power are inherently unstable; a wise ruler should not become arrogant or complacent, but govern with dharma and preparedness, knowing that fortune moves on.
Bhishma instructs and cautions the listener (addressed as Vāsava/Indra) by using a simile: just as a cow leaves one watering spot after drinking, so too personified royal fortune (rājalakṣmī) stays briefly with one king and then shifts to another.