Previous Verse
Next Verse

Shloka 47

Adhyāya 199: Karma–Jñāna Causality and the Nirguṇa Brahman

Manu’s Instruction

राजाने कहा--विप्रवर! ब्राह्मणोंकी वाणी ही वज़्के समान प्रभाव डालनेवाली होती है और क्षत्रिय बाहुबलसे जीवन-निर्वाह करनेवाले होते हैं। अत: आपके साथ मेरा यह तीव्र वाग्युद्ध उपस्थित हुआ है ।। ब्राह्मण उवाच सैवाद्यापि प्रतिज्ञा मे स्वशक्त्या किं प्रदीयताम्‌ ब्रूहि दास्यामि राजेन्द्र विभवे सति मा चिरम्‌,ब्राह्मणने कहा--राजेन्द्र! मेरी वही प्रतिज्ञा इस समय भी है। मैं अपनी शक्तिके अनुसार आपको कया दूँ? बोलिये, विलम्ब न कीजिये। मैं शक्ति रहते आपको मुँहमाँगी वस्तु अवश्य प्रदान करूँगा

brāhmaṇa uvāca | saivādyāpi pratijñā me svaśaktyā kiṁ pradīyatām | brūhi dāsyāmi rājendra vibhave sati mā ciram ||

బ్రాహ్మణుడు పలికెను—ఓ రాజేంద్రా, నా ప్రతిజ్ఞ ఇప్పటికీ యథాతథమే. నా శక్తి మేరకు నీకు ఏమి ఇవ్వాలి? చెప్పు; ఆలస్యం చేయకు. సామర్థ్యం ఉన్నంతవరకు నేను తప్పక ప్రసాదిస్తాను.

ब्राह्मणःthe Brahmin
ब्राह्मणः:
Karta
TypeNoun
Rootब्राह्मण
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect, 3, Singular
साthat (same) (she/it)
सा:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormFeminine, Nominative, Singular
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
अद्यtoday/now
अद्य:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootअद्य
अपिalso/even
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
प्रतिज्ञाvow/promise
प्रतिज्ञा:
Karta
TypeNoun
Rootप्रतिज्ञा
FormFeminine, Nominative, Singular
मेmy/of me
मे:
TypePronoun
Rootअस्मद्
FormGenitive, Singular
स्वशक्त्याby (my) own ability
स्वशक्त्या:
Karana
TypeNoun
Rootस्वशक्ति
FormFeminine, Instrumental, Singular
किम्what
किम्:
Karma
TypePronoun
Rootकिम्
FormNeuter, Accusative, Singular
प्रदीयताम्let it be given
प्रदीयताम्:
TypeVerb
Rootदा
FormImperative, 3, Singular, Passive
ब्रूहिsay/tell
ब्रूहि:
TypeVerb
Rootब्रू
FormImperative, 2, Singular, Active
दास्यामिI shall give
दास्यामि:
TypeVerb
Rootदा
FormSimple Future, 1, Singular, Active
राजेन्द्रO king of kings
राजेन्द्र:
Sampradana
TypeNoun
Rootराजेन्द्र
FormMasculine, Vocative, Singular
विभवेin (my) means/wealth/power
विभवे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootविभव
FormMasculine, Locative, Singular
सतिwhile existing/being (available)
सति:
Adhikarana
TypeVerb
Rootअस्
FormPresent active participle, Masculine, Locative, Singular
माdo not
मा:
TypeIndeclinable
Rootमा
चिरम्for long/long (delay)
चिरम्:
TypeIndeclinable
Rootचिर

ब्राह्मण उवाच

ब्राह्मण (Brahmin)
राजेन्द्र (the king addressed as ‘best of kings’)