Shloka 13
Daṇḍa as the Foundation of Social Order (दण्डप्रतिष्ठा)
नाभीतो यजते राजन् नाभीतो दातुमिच्छति । नाभीत: पुरुष: कश्चित् समये स्थातुमिच्छति,राजन! बिना भयके कोई यज्ञ नहीं करता है, बिना भयके कोई दान नहीं करना चाहता है, और दण्डका भय न हो तो कोई पुरुष मर्यादा या प्रतिज्ञाके पालनपर भी स्थिर नहीं रहना चाहता है
nābhīto yajate rājan nābhīto dātum icchati | nābhītaḥ puruṣaḥ kaścit samaye sthātum icchati rājan ||
రాజా! భయం లేకపోతే ఎవడూ యజ్ఞం చేయడు; భయం లేకపోతే ఎవడూ దానం చేయదలచడు; దండభయం లేకుంటే ఏ పురుషుడూ సమయానికి మర్యాద, ధర్మకర్తవ్యము లేదా ప్రతిజ్ఞాపాలనలో స్థిరంగా నిలవదలచడు।
अजुन उवाच
Educational Q&A
The verse argues that social and religious duties often depend on the restraining force of fear—especially fear of punishment (daṇḍa). It presents coercive authority as a practical support for dharma: without it, people tend to neglect sacrifice, charity, and adherence to agreed norms or vows.
Arjuna addresses a king and makes a political-ethical point within the Shanti Parva’s discussions on governance and dharma: he emphasizes the necessity of deterrence and enforcement to keep people aligned with duty and social order.