Shloka 7
लुब्धक-कपोत-कपोती-आख्यानम्
The Hunter and the Pigeon Couple: Expiation and Refuge-Ethics
Devanagari script
यदि सा रुक्तनेत्रान्ता चित्राड़ी मधुरस्वरा । अद्य नायाति मे कानन््ता न कार्य जीवितेन मे,“जिसके नेत्रोंके प्रान््न्भाग कुछ-कुछ लाल हैं, अंग चितकबरे हैं और स्वरमें अद्भुत मिठास भरा है, वह मेरी प्राणवल्लभा यदि आज नहीं आ रही है तो मुझे इस जीवनसे क्या प्रयोजन है?
Translation
కళ్ల మూలల్లో స్వల్ప ఎర్రదనం కలిగి, అవయవాలు విచిత్ర శోభతో మెరిసి, స్వరం మధురంగా ఉన్న నా ప్రాణప్రియ కన్యా—ఆమె ఈ రోజు రాకపోతే, ఈ జీవితం నాకు ఏ ప్రయోజనం?
Word by Word
यदिif
यदि:
TypeIndeclinable
Rootयदि
साshe (that woman)
सा:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormFeminine, Nominative, Singular
रक्तनेत्रान्ताhaving reddened corners of the eyes
रक्तनेत्रान्ता:
Karta
TypeAdjective
Rootरक्त-नेत्र-अन्त
FormFeminine, Nominative, Singular
चित्राङ्गीshe whose limbs are variegated/beautifully marked
चित्राङ्गी:
Karta
TypeAdjective
Rootचित्र-अङ्गिन्
FormFeminine, Nominative, Singular
मधुरस्वराsweet-voiced
मधुरस्वरा:
Karta
TypeAdjective
Rootमधुर-स्वर
FormFeminine, Nominative, Singular
अद्यtoday/now
अद्य:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootअद्य
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
आयातिcomes
आयाति:
TypeVerb
Rootया
FormPresent, Third, Singular, Parasmaipada
मेto me / my
मे:
Sampradana
TypePronoun
Rootअस्मद्
Form—, Dative/Genitive, Singular
कान्ताbeloved (woman)
कान्ता:
Karta
TypeNoun
Rootकान्ता
FormFeminine, Nominative, Singular
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
कार्यःof use/needed (to be done)
कार्यः:
TypeAdjective
Rootकार्य
FormMasculine, Nominative, Singular
जीवितेनwith life / by living
जीवितेन:
Karana
TypeNoun
Rootजीवित
FormNeuter, Instrumental, Singular
मेfor me / my
मे:
Sampradana
TypePronoun
Rootअस्मद्
Form—, Dative/Genitive, Singular
Speaker
भीष्म उवाच
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes