Shloka 31
विहीनं कर्मणान्यायं यः प्रगृह्नाति भूमिप: । उपायस्याविशेषज्ञं तद् वै क्षत्रं नपुंसकम्,जो राजा सत्कर्मसे रहित, न्यायशून्य तथा कार्यसाधनके उपायोंसे अनभिज्ञ पुरुषको सचिवके रूपमें अपनाता है, वह नपुंसक क्षत्रिय है
vihīnaṃ karmaṇā nyāyaṃ yaḥ pragṛhṇāti bhūmipaḥ | upāyasyāviśeṣajñaṃ tad vai kṣatraṃ napuṃsakam ||
సత్కర్మలేని, న్యాయబుద్ధిలేని, కార్యసాధనోపాయాలను గ్రహించలేని వ్యక్తిని మంత్రి గా స్వీకరించే రాజుని క్షాత్రశక్తి నిజంగా నపుంసకమైనదే (నిష్ఫలమైనదే)।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Royal power becomes ineffective when a king relies on advisors who lack righteous conduct, justice, and strategic discernment; ethical competence in counsel is essential to legitimate and effective rule.
In the Shanti Parva’s instruction on rajadharma, Bhishma warns about the consequences of poor ministerial selection, stating that a king who adopts an unjust and incompetent counselor renders his own sovereignty powerless.