Previous Verse
Next Verse

Shloka 31

विदुरश्चापि तामार्ता कुन्तीमाश्चास्य हेतुभि: । प्रावेशयद्‌ गृहं क्षत्ता स्वयमार्ततर: शनै:,विदुरजी शोकाकुला कुन्तीको अनेक प्रकारकी युक्तियोंद्वारा धीरज बँँधाकर उन्हें धीरे- धीरे अपने घर ले गये। उस समय वे स्वयं भी बहुत दुःखी थे

viduraś cāpi tām ārtāṃ kuntīm āśvāsya hetubhiḥ | prāveśayad gṛhaṃ kṣattā svayam ārtataraḥ śanaiḥ ||

వైశంపాయనుడు పలికెను—విదురుడు కూడా శోకార్తమైన కుంతీని అనేక కారణయుక్త వచనాలతో ఓదార్చి, మెల్లగా తన గృహమునకు తీసికొనిపోయెను; అయితే అతడు తానే మరింత దుఃఖితుడై నెమ్మదిగా నడిచెను।

विदुरःVidura
विदुरः:
Karta
TypeNoun
Rootविदुर
FormMasculine, Nominative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
अपिalso
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
ताम्her
ताम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormFeminine, Accusative, Singular
आर्ताम्distressed
आर्ताम्:
TypeAdjective
Rootआर्त
FormFeminine, Accusative, Singular
कुन्तीम्Kunti
कुन्तीम्:
Karma
TypeNoun
Rootकुन्ती
FormFeminine, Accusative, Singular
आश्वास्यhaving consoled
आश्वास्य:
TypeVerb
Rootआ-श्वस्
Formल्यप् (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage), having consoled/comforted
अस्यof this/for this (purpose)
अस्य:
TypePronoun
Rootइदम्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
हेतुभिःwith reasons/arguments
हेतुभिः:
Karana
TypeNoun
Rootहेतु
FormMasculine, Instrumental, Plural
प्रावेशयत्led/caused to enter
प्रावेशयत्:
TypeVerb
Rootप्र-विश् (causative: प्रवेशयति)
FormImperfect (लङ्), 3rd, Singular, Parasmaipada
गृहम्into the house
गृहम्:
Karma
TypeNoun
Rootगृह
FormNeuter, Accusative, Singular
क्षत्ताthe chamberlain (Vidura)
क्षत्ता:
Karta
TypeNoun
Rootक्षत्तृ
FormMasculine, Nominative, Singular
स्वयम्himself
स्वयम्:
TypeIndeclinable
Rootस्वयम्
आर्ततरःmore distressed
आर्ततरः:
TypeAdjective
Rootआर्ततर (आर्त + तर)
FormMasculine, Nominative, Singular, Comparative
शनैःslowly, gently
शनैः:
TypeIndeclinable
Rootशनैः

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśaṃpāyana
V
Vidura
K
Kuntī
V
Vidura's house (gṛha)

Educational Q&A

Even the wise and dutiful may be inwardly broken by injustice, yet dharma requires compassionate action: Vidura restrains his own grief to steady Kuntī through reasoned consolation and protective care.

After a calamity that leaves Kuntī distressed, Vidura approaches her, comforts her with various arguments, and slowly escorts her into his home—though he himself is suffering even more.