Shloka 26

Devanagari script

उत्तमद्रव्यसम्पन्ना रत्नप्राकारतोरणा । बहुचित्रा बहुधना सुकृता विश्वकर्मणा,उत्तमोत्तम द्रव्योंसे उसका निर्माण किया गया था। उसके परकोटे और फाटक रत्नोंसे बने हुए थे। उसमें अनेक प्रकारके अद्भुत चित्र अंकित थे। वह बहुत धनसे पूर्ण थी। दानवोंके विश्वकर्मा मयासुरने उस सभाभवनको बहुत सुन्दरतासे बनाया था

Transliteration

uttamadravyasampannā ratnaprākāratoraṇā | bahucitrā bahudhanā sukṛtā viśvakarmaṇā ||

Translation

వైశంపాయనుడు పలికెను—ఆ సభ ఉత్తమోత్తమ పదార్థాలతో సమృద్ధిగా ఉండెను; దాని ప్రాకారాలు, తోరణద్వారాలు రత్నాలతో నిర్మితమై ఉండెను. అనేక విధాల అద్భుత చిత్రాలూ అలంకారాలూ దానిని శోభింపజేశాయి; అపార ధనసంపదతో అది నిండిపోయి ఉండెను. దానవ శిల్పి మయాసురుడు—విశ్వకర్మసముడు—దానిని అత్యంత సుందరంగా నిర్మించెను.

Word by Word

• {'uttama': 'excellent, best', 'dravya': 'material substance

• valuable goods', 'sampannā': 'endowed with

• richly furnished', 'ratna': 'jewel, precious stone', 'prākāra': 'rampart, enclosing wall', 'toraṇa': 'gateway, arch, portal', 'bahu': 'many, abundant', 'citrā': 'variegated

• adorned with pictures/designs', 'bahudhanā': 'possessing much wealth', 'sukṛtā': 'well-made

• beautifully constructed', 'viśvakarmaṇā': 'by Viśvakarman (master-craftsman/architect)

• instrumental singular', 'maya': 'Maya (Mayāsura), the Dānava architect (implied by context/tradition)'}

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

• Vaiśampāyana
• Viśvakarman
• Maya (Mayāsura)
• sabhā (assembly-hall)
• ratna-prākāra (jeweled ramparts)
• toraṇa (gateways)

Educational Q&A

What is the core teaching?

The verse highlights how extraordinary skill and immense wealth can create dazzling external splendor; in the Sabha narrative this magnificence also becomes a stage for testing restraint, humility, and political prudence—virtues that prevent prosperity from turning into pride and conflict.

What is happening in the narrative?

Vaiśampāyana describes the marvelous assembly-hall: built from the finest materials, with jewel-made walls and gates, richly decorated and filled with wealth, crafted with exceptional artistry by the master builder identified with Maya (the Dānava architect).