Shloka 76

कर्णस्य दानप्रतिज्ञा–शल्योपदेश–वाक्ययुद्धम्

Karna’s Gift-Vows, Shalya’s Counsel, and the Battle of Words

Devanagari script

उत्तमं व्यसन प्राप्तो भूमावेवावतिष्ठत । उस अश्वहीन रथसे कूदकर आपका पुत्र भारी संकटमें पड़नेपर भी वहाँ पृथ्वीपर ही खड़ा रहा (युद्ध छोड़कर भागा नहीं)

Transliteration

uttamaṃ vyasanaṃ prāpto bhūmāv evāvatiṣṭhata | aśvahīnaḥ rathasthaḥ kṛcchre ’pi na vyapākrāmat ||

Translation

సంజయుడు అన్నాడు—మీ కుమారుడు అత్యంత విపత్తులో పడినప్పటికీ నేలమీదనే నిలబడి నిలకడగా ఉన్నాడు. అశ్వాలు లేని రథం నుంచి దూకి దిగినా, ఘోర ప్రమాదం ఎదురైనా, యుద్ధాన్ని వదలి వెనుదిరగలేదు; పారిపోలేదు.

Word by Word

• उत्तमम्: the highest/very great
• उत्तमम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: उत्तम
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• व्यसनम्: calamity, misfortune
• व्यसनम्: Karma
• Type: Noun
• Root: व्यसन
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• प्राप्तः: having obtained/encountered
• प्राप्तः: Karta
• Type: Verb
• Root: प्र-आप्
• Form: क्त (past passive participle), Masculine, Nominative, Singular

• भूमौ: on the ground/earth
• भूमौ: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: भूमि
• Form: Feminine, Locative, Singular

• एव: indeed, just
• Type: Indeclinable
• Root: एव

• अवतिष्ठत: stood, remained
• अवतिष्ठत: Karta
• Type: Verb
• Root: अव-स्था
• Form: Imperfect (Laṅ), 3rd, Singular, Parasmaipada

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• Dhṛtarāṣṭra (implied by 'your son')
• Duryodhana (implied as 'your son')
• chariot (ratha)
• horses (aśva)
• earth/ground (bhūmi)