Shloka 23

वर्मदेहासुम थनैर्धनुष: प्रच्युतै: शरैः । मौर्व्या तलत्रे न्यहनत्‌ कशया वाजिनो यथा,जैसे घुड़सवार घोड़ोंकों कोड़ेसे पीटता है, उसी प्रकार कर्ण धनुषसे छूटकर कवच शरीर और प्राणोंको मथ डालनेवाले बाणोंद्वारा शत्रुओंके हस्तत्राणपर भी प्रहार करने लगा

sañjaya uvāca | varmādehāsūn mathanair dhanuṣaḥ pracyutaiḥ śaraiḥ | maurvyā talatre nyahanat kaśayā vājino yathā ||

గుర్రస్వారి కొరడాతో గుర్రాలను కొట్టినట్లు, కర్ణుడు తన ధనుస్సు నుండి విడిచిన—కవచం, దేహం, ప్రాణాలను మథించే—బాణాలతో శత్రువుల మౌర్వీ (ధనుర్జ్య) మరియు తలత్రాణం/హస్తత్రాణాలపై దాడి చేయసాగాడు।

वर्मदेहासुमथनैःwith (arrows) that churn/destroy armor, body, and life
वर्मदेहासुमथनैः:
Karana
TypeAdjective
Rootवर्म-देह-असु-मथन
FormMasculine, Instrumental, Plural
धनुषःfrom the bow
धनुषः:
Apadana
TypeNoun
Rootधनुस्
FormNeuter, Ablative, Singular
प्रच्युतैःreleased, shot forth
प्रच्युतैः:
Karana
TypeAdjective
Rootप्रच्युत
FormMasculine, Instrumental, Plural
शरैःwith arrows
शरैः:
Karana
TypeNoun
Rootशर
FormMasculine, Instrumental, Plural
मौर्व्याwith the bowstring
मौर्व्या:
Karana
TypeNoun
Rootमौर्वी
FormFeminine, Instrumental, Singular
तलत्रेon the hand-guard/hand-protector
तलत्रे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootतलत्र
FormNeuter, Locative, Singular
न्यहनत्struck, smote
न्यहनत्:
Karta
TypeVerb
Rootहन्
FormImperfect, 3, Singular
कशयाwith a whip
कशया:
Karana
TypeNoun
Rootकशा
FormFeminine, Instrumental, Singular
वाजिनःhorses
वाजिनः:
Karma
TypeNoun
Rootवाजिन्
FormMasculine, Accusative, Plural
यथाas, just as
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा

संजय उवाच

संजय (Sanjaya)
कर्ण (Karna)
धनुष् (bow)
शर (arrows)
मौर्वी (bowstring)
तलत्र (hand/arm-guard)
कशा (whip)
वाजिन् (horses)

Educational Q&A

The verse highlights how technical excellence in war can be ethically ambivalent: the same disciplined skill that reflects a kshatriya’s training becomes a force that destroys bodies, armour, and life. It invites reflection on responsibility and the moral weight of prowess when used for harm.

Sanjaya describes Karna’s fierce archery: he releases arrows that devastate opponents, striking their protective gear and even disabling their fighting capacity, likening his repeated blows to a rider whipping horses.