Shloka 10
अर्जुनस्य गुरुधर्मविलापः तथा शैनेयकर्णयोर्युद्धारम्भः | Arjuna’s Lament on Guru-Dharma and the Opening of the Sātyaki–Karṇa Duel
परिवत्र॒ुः सुसंक्रुद्धास्त्वदीया: सात्यकिं रथा: । वे सात्यकि जब द्रोणाचार्य और कृतवर्माकी दुस्तर सेनाको लाँधचकर जलसंधरूपी सिन्धुको पार करके काम्बोजोंकी सेनाका संहारकर कृतवर्मारूपी ग्राहके चंगुलसे छूटकर आपकी सेनाके समुद्रसे पार हो गये, उस समय अत्यन्त क्रोधमें भरे हुए आपके रथियोंने उन्हें चारों ओरसे घेर लिया || ८-९ $ ।। दुर्योधनश्रित्रसेनो दःशासनविविंशती,पृष्ठतः सात्यकिं यान्तमन्वधावन्नमर्षिण: । दुर्योधन, चित्रसेन, दुःशासन, विविंशति, शकुनि, दुःसह, तरुण वीर दुर्धर्ष क्रथ तथा अन्य बहुत-से दुर्जय शूरवीर, अमर्षमें भरकर अस्त्र-शस्त्र लिये वहाँ आगे बढ़ते हुए सात्यकिके पीछे-पीछे दौड़े
sañjaya uvāca | parivavṛtuḥ susaṃkruddhās tvadīyāḥ sātyakiṃ rathāḥ |
సంజయుడు పలికెను—మీ రథయోధులు ఘోర క్రోధంతో ఉప్పొంగి సాత్యకిని అన్ని వైపులా చుట్టుముట్టిరి. దుర్భేద్య వ్యూహాలను ఛేదించి, కృతవర్మ-రూప గ్రాహభయమునుండి తప్పించుకొని అతడు సేనాసముద్రాన్ని దాటి వచ్చెను; కాని ప్రతీకారాగ్ని రగిలిన మీ వీరులు అతనిని మరల ముట్టడించిరి—యుద్ధమున పరాక్రమం వెంబడింపును పుట్టించును, క్రోధం ప్రతిక్రోధమును.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how anger (krodha) rapidly turns battle into a spiral of retaliation: success on the field provokes collective fury, and fury seeks to overwhelm the lone hero. Ethically, it cautions that wrath narrows judgment and intensifies violence, even when framed as kṣatriya duty.
Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that the Kaurava chariot-fighters, furious at Sātyaki’s breakthroughs, converge and surround him on all sides, preparing to press him with concentrated attack.