Shloka 22

भीष्मस्य मध्याह्नयुद्धवर्णनम् / Mid-day Battle Description: Bhīṣma Engaged by the Pāñcālas

Devanagari script

स च्छाद्यमानो बहुधा पुत्रैस्तव विशाम्पते । सृक्किणी संलिहन्‌ वीर: शार्दूल इव दर्पित:,प्रजानाथ! भरतनन्दन! आपके पुत्रोंद्वारा बारंबार बाणोंकी वर्षासे आच्छादित किये जानेपर क्रोधपूर्वक अपने मुहके कोनोंको चाटते हुए सिंहके समान शौर्यका अभिमान रखनेवाले वीर भीमसेनने एक अत्यन्त तीखे क्षुरप्रके द्वारा आपके पुत्र व्यूढोरस्कको मार गिराया। उसकी जीवन-लीला समाप्त हो गयी

Transliteration

sa cchādyamāno bahudhā putrais tava viśāmpate | sṛkkīṇī saṁlihan vīraḥ śārdūla iva darpitaḥ ||

Translation

విశాంపతే! మీ కుమారులు ఎన్నిసార్లు అన్ని వైపులా బాణవృష్టితో కప్పివేసినా, ఆ వీరుడు కోపంతో పెదవుల మూలలను నాకుతూ, గర్విత శార్దూలంలా అచంచలంగా నిలిచాడు.

Word by Word

सःhe (that one)

छाद्यमानःbeing covered/overwhelmed

बहुधाin many ways; repeatedly

पुत्रैःby (your) sons

तवyour

विशाम्of the people/subjects

पतेO lord

सृक्किणीthe two corners of the mouth

संलिहन्licking

वीरःthe hero

शार्दूलःa tiger

इवlike; as if

दर्पितःproud; haughty

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

Sañjaya

Dhṛtarāṣṭra

Kaurava sons (Dhṛtarāṣṭra’s sons)

Bhīmasena

Vyūḍhoraska

arrows (bāṇa)

razor-edged arrow (kṣurapra)

tiger (śārdūla) (simile)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes