Shloka 50
भीष्मस्य भीमसेन-निरोधः
Bhīṣma checks Bhīmasena; matched engagements intensify
असंख्येयगुणाधार जय सर्वपरायण । नारायण सुदुष्पार जय शार्ज्ुधनुर्धर,आपकी नाभिसे आदि कमलकी उत्पत्ति हुई है, आपके नेत्र विशाल हैं, आप लोकेश्वरोंके भी ईश्वर हैं; आपकी जय हो। भूत, भविष्य और वर्तमानके स्वामी! आपकी जय हो। आपका स्वरूप सौम्य है, मैं स्वयम्भू ब्रह्मा आपका पुत्र हूँ। आप असंख्य गुणोंके आधार और सबको शरण देनेवाले हैं, आपकी जय हो। शार्ज््धनुष धारण करनेवाले नारायण! आपकी महिमाका पार पाना बहुत ही कठिन है, आपकी जय हो
asaṅkhyeyaguṇādhāra jaya sarvaparāyaṇa | nārāyaṇa suduṣpāra jaya śārṅgadhanurdhara || yasyā nābhau samutpannaṃ ādi-padmaṃ sanātanam | viśālākṣa mahādeva lokādhipataye namaḥ || bhūta-bhavya-bhavat-svāmin jaya te jagatāṃ pate | saumyaṃ te rūpam īśāna svayambhū brahma te sutaḥ || asaṅkhyeyaguṇādhāra sarvaśaraṇadāyaka | nārāyaṇa suduṣpāra jaya śārṅgadhanurdhara ||
అసంఖ్య గుణాలకు ఆధారమూ, సమస్తులకు పరమాశ్రయుడవు—నీకు జయం. నారాయణా, నీ మహిమ దాటలేనిది; శార్ఙ్గధనుస్సు ధరించినవాడా—నీకు జయం. నీ నాభి నుండి ఆదికమలం పుట్టెను; నీ నేత్రాలు విశాలము; లోకేశ్వరులకూ ఈశ్వరుడవు—నీకు జయం. భూత-భవిష్యత్-వర్తమానాల అధిపతీ, సౌమ్య స్వరూపా—నీకు జయం; స్వయంభూ బ్రహ్మ కూడా నిన్ను జనకుడిగా భావించి కుమారుడని చెప్పబడును.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that ultimate refuge and authority lie in Nārāyaṇa: He is the ground of innumerable virtues, sovereign over time (past–present–future), and even the source of cosmic creation (the lotus and Brahmā). In a dharmic frame, devotion to the highest Lord reorients the meaning of conflict toward protection, rightful order, and surrender to a transcendent moral center.
In the Bhīṣma Parva war setting, Bhīṣma utters a hymn of praise (stuti) to Nārāyaṇa/Viṣṇu—identified by the epithet ‘bearer of the Śārṅga bow.’ He proclaims the Lord’s cosmic signs (navel-lotus, Brahmā as son) and repeatedly offers salutations, emphasizing the Lord’s unfathomable greatness amid the unfolding battle.