Shloka 816
Daiva–Puruṣakāra Discourse and the Elephant-Corps Engagement (भीमगजानीक-सम्भ्रान्ति)
प्राहिणोन्मृत्युलोकाय तदद्भुतमिवाभवत् वहाँ होती हुई उस भयंकर बाण-वर्षाको रोककर महाबली भीमसेन हाथमें गदा ले बड़े वेगसे कलिंग-सेनामें कूद पड़े। उस सेनामें घुसकर शत्रुमर्दन भीमने पहले सात सौ वीरोंको यमलोक पहुँचाया। फिर दो हजार कलिंगोंको मृत्युके लोकमें भेज दिया। यह अद्भुत-सी घटना हुई
sañjaya uvāca | prāhiṇon mṛtyulokāya tad adbhutam ivābhavat |
సంజయుడు పలికెను—అతడు వారిని మృత్యులోకానికి పంపెను; అది ఆశ్చర్యకరమైన దృశ్యంలా అనిపించెను. ఆ భయంకర బాణవర్షాన్ని అడ్డగించి మహాబలుడైన భీమసేనుడు గదను చేతబట్టి మహావేగంతో కలింగసేనలోకి దూకెను. శత్రుమర్దనుడైన భీముడు లోనికి చొచ్చుకుపోయి ముందుగా ఏడు వందల వీరులను యమలోకానికి పంపెను; ఆపై రెండు వేల కలింగులను మృత్యులోకానికి నెట్టెను. అలా ఒక అద్భుత సంఘటన చోటుచేసుకొనెను.
संजय उवाच
Educational Q&A
The passage underscores the harsh reality of kṣatriya-dharma in war: a warrior’s duty may demand fearsome action, yet the narrative frames the scale and decisiveness of Bhīma’s deed as ‘adbhuta’—a wonder—highlighting how extraordinary prowess operates within the grim moral landscape of battle and mortality.
Sañjaya describes Bhīma halting a terrifying arrow-shower, taking up his mace, and charging into the Kaliṅga formation. Inside their ranks he slays vast numbers—first seven hundred warriors, then two thousand Kaliṅgas—sending them to Yama’s realm, an event presented as astonishing.